Polfergan - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Polfergan?

Polfergan to preparat w postaci syropu, którego substancją czynną jest chlorowodorek prometazyny – pochodna fenotiazyny o szerokim spektrum działania farmakologicznego. Lek wykazuje właściwości przeciwalergiczne, uspokajające i przeciwwymiotne, działając głównie poprzez blokadę receptorów histaminowych H1 w ośrodkowym i obwodowym układzie nerwowym. Prometazyna hamuje również działanie histaminy na naczynia krwionośne, redukując objawy reakcji alergicznych, takie jak świąd, zaczerwienienie skóry i obrzęk.

Podstawowym wskazaniem do stosowania preparatu jest leczenie objawowe ostrych odczynów alergicznych skóry z dużym świądem. Lek przynosi ulgę pacjentom cierpiącym z powodu intensywnego swędzenia towarzyszącego różnorodnym stanom alergicznym, hamując uwalnianie mediatorów zapalnych i modulując odpowiedź immunologiczną organizmu. Prometazyna penetruje barierę krew-mózg, co wyjaśnia jej działanie uspokajające i nasenne.

Kolejnym obszarem zastosowania są reakcje poprzetoczeniowe, w których preparat pomaga kontrolować objawy nadwrażliwości pojawiające się po przetoczeniu krwi lub jej składników. W takich sytuacjach prometazyna działa zarówno profilaktycznie, jak i terapeutycznie, łagodząc niepożądane reakcje immunologiczne.

Lek znajduje również zastosowanie w leczeniu nudności, wymiotów i zawrotów głowy, w tym szczególnie w przebiegu choroby lokomocyjnej (choroby ruchu). Mechanizm przeciwwymiotny prometazyny opiera się na hamowaniu ośrodka wymiotnego w śródmózgowiu oraz redukcji wrażliwości receptorów równowagi w uchu wewnętrznym. Dzięki temu preparat jest pomocny podczas podróży u osób podatnych na chorobę morską czy powietrzną.

Dodatkowo Polfergan jest wskazany w krótkotrwałym leczeniu bezsenności i niepokoju, szczególnie w okresie pooperacyjnym. Właściwości uspokajające prometazyny wynikają z jej działania na ośrodkowy układ nerwowy, gdzie blokuje określone receptory neurotransmiterów, indukując senność i stan relaksacji. Ważne jest, aby stosowanie w tym wskazaniu było ograniczone czasowo i nie przekraczało 7 dni bez konsultacji z lekarzem, ponieważ długotrwałe użycie może prowadzić do tolerancji i innych powikłań.

Warto podkreślić, że prometazyna wykazuje działanie przeciwcholinergiczne, co może być korzystne w niektórych stanach klinicznych, ale również wymaga ostrożności u pacjentów z pewnymi schorzeniami współistniejącymi. Lek może zagęszczać wydzielinę oskrzelową, co jest istotne u osób z chorobami układu oddechowego. Mechanizm działania prometazyny jest wielokierunkowy – poza blokowaniem receptorów histaminowych H1, wpływa również na receptory muskarynowe, dopaminergiczne i adrenergiczne, co tłumaczy zarówno jej terapeutyczne efekty, jak i potencjalne działania niepożądane.

Aktualna ulotka leku Polfergan

Jaki jest skład Polfergan, jakie substancje zawiera?

Każde 5 ml syropu Polfergan zawiera 5 mg chlorowodorku prometazyny jako substancję czynną. Jest to pochodna fenotiazyny o działaniu przeciwhistaminowym pierwszej generacji.

Substancje pomocnicze wchodzące w skład preparatu to:

• kwas cytrynowy jednowodny
• sodu benzoesan (E 211) – w stężeniu 0,3 mg/ml
• karmel
• substancja poprawiająca smak i zapach pomarańczowa (zawiera między innymi etanol, geraniol i cytral)
• sodu gentyzynian
• sacharoza – 4,25 g w 5 ml syropu, co odpowiada 0,4 wymiennika węglowodanowego
• woda oczyszczona

Syrop ma brunatną barwę. Zawartość sacharozy jest istotna dla pacjentów z cukrzycą, którzy powinni uwzględnić ją w swoim dziennym bilansie węglowodanów. Preparat zawiera również niewielkie ilości etanolu (alkoholu) – 0,38 mg w 5 ml syropu – jako składnik substancji smakowej. Obecność benzoesan sodu może powodować łagodne podrażnienie skóry, oczu i błon śluzowych u osób wrażliwych.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Polfergan?

Objawy przedawkowania preparatu Polfergan różnią się w zależności od wieku pacjenta. U dzieci typowymi objawami są: pobudzenie, niezborność ruchowa, brak koordynacji ruchów, mimowolne ruchy kończyn oraz omamy. U dorosłych przedawkowanie manifestuje się głównie sennością prowadzącą do śpiączki.

Zarówno u dzieci, jak i u dorosłych mogą wystąpić drgawki, których pojawienie się może być poprzedzone stanem śpiączki lub pobudzenia. Inne objawy przedawkowania obejmują przyspieszenie akcji serca (tachykardię), a w ciężkich przypadkach – wydłużenie odstępu QT i ciężkie arytmie ze skutkiem śmiertelnym. Rzadko dochodzi do depresji oddechowej zagrażającej życiu.

W razie przedawkowania należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala. Leczenie polega na jak najszybszym wywołaniu wymiotów przez podanie ipekakuany lub wykonaniu płukania żołądka. Dalsze postępowanie jest objawowe i wspomagające – obejmuje podtrzymywanie czynności układu oddechowego i krążenia. W przypadku wystąpienia drgawek należy podać diazepam lub inny odpowiedni lek przeciwdrgawkowy.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Polfergan – czy mogę spożywać alkohol?

Nie należy spożywać alkoholu podczas stosowania preparatu Polfergan. Prometazyna nasila działanie hamujące na ośrodkowy układ nerwowy wywoływane przez alkohol, co może prowadzić do nadmiernej sedacji, splątania, zaburzeń koordynacji ruchowej i innych poważnych powikłań neurologicznych.

Lek nasila również działanie następujących substancji:

• Barbituranów
• Leków nasennych i uspokajających
• Innych leków przeciwhistaminowych
• Trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych

Prometazyna wzmacnia także działanie leków przeciwcholinergicznych i przeciwnadciśnieniowych. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów przyjmujących leki wpływające na rytm serca, takie jak: leki przeciwpsychotyczne (niektóre fenotiazyny – chloropromazyna, lewomepromazyna), benzamidy (sulpiryd, amisulpryd, tiapryd), pimozyd, haloperydol, droperydol, cytalopram, halofantryna, metadon, pentamidyna i moksyfloksacyna. Jednoczesne stosowanie tych leków z prometazyną zwiększa ryzyko zaburzeń rytmu serca.

Nie ma szczególnych zaleceń dotyczących diety podczas stosowania preparatu, jednak pacjenci z cukrzycą powinni uwzględnić zawartość sacharozy w syropie (4,25 g w 5 ml). Absolutnie zakazane jest jednoczesne stosowanie inhibitorów MAO oraz przez 14 dni po ich odstawieniu.

Czy można stosować Polfergan w okresie ciąży i karmienia piersią?

Lek Polfergan jest bezwzględnie przeciwwskazany w ostatnim trymestrze ciąży. Kobiety w ciąży lub podejrzewające, że mogą być w ciąży, powinny koniecznie skonsultować się z lekarzem przed zastosowaniem tego preparatu. Prometazyna może przenikać przez łożysko i potencjalnie wpływać na rozwój płodu, szczególnie w późnym okresie ciąży.

Preparat jest również przeciwwskazany w okresie karmienia piersią. Prometazyna przenika do mleka kobiecego i może wywierać działanie niepożądane u karmionego niemowlęcia, w tym sedację, zaburzenia oddychania czy paradoksalne pobudzenie. Z tego względu kobiety karmiące piersią nie powinny stosować tego leku.

Jeśli kobieta planuje zajście w ciążę lub jest w ciąży w pierwszym lub drugim trymestrze, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem jakichkolwiek leków, w tym preparatu Polfergan. Lekarz oceni stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka i w razie konieczności zaproponuje alternatywne metody leczenia bezpieczniejsze dla matki i dziecka.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)