Węgiel leczniczy VP - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Węgiel leczniczy VP?

Węgiel leczniczy VP jest preparatem zawierającym węgiel aktywny, który działa jako substancja adsorbująca w przewodzie pokarmowym. Mechanizm działania polega na wiązaniu różnorodnych związków obecnych w jelitach na powierzchni węgla aktywnego, dzięki czemu uniemożliwia się ich wchłanianie do organizmu. Preparat pochłania związki nasilające perystaltykę jelit i przenikanie wody do światła jelita, toksyny bakteryjne, bakterie, leki, produkty gnilne oraz gazy jelitowe.

Węgiel aktywny wykazuje wysoką zdolność adsorpcyjną – jeden gram węgla może zaadsorbować 1,8 grama sublimatu, 400 mg fenolu lub 800 mg morfiny, choć jego skuteczność wobec alkoholu etylowego jest znacznie mniejsza (około 300 mg na gram węgla). Preparat uniemożliwia także wtórne wchłanianie związków wydalonych do jelit, na przykład z żółcią, co zwiększa jego skuteczność w eliminacji substancji toksycznych z organizmu.

Podstawowe wskazania do stosowania Węgiel leczniczy VP obejmują zaburzenia żołądkowo-jelitowe takie jak biegunka, niestrawność i wzdęcia. Preparat pomaga w eliminacji gazów jelitowych i substancji wywołujących dyskomfort trawiennyy. W przypadku biegunki węgiel aktywny wiąże substancje odpowiedzialne za nadmierną perystaltykę i wydzielanie płynów do światła jelita.

Drugie istotne wskazanie to zatrucia lekami i związkami chemicznymi, gdzie Węgiel leczniczy VP stosuje się po porozumieniu z lekarzem. W leczeniu zatruć preparat może być równie skuteczny jak płukanie żołądka czy wywoływanie wymiotów, a w niektórych przypadkach nawet bardziej efektywny, szczególnie gdy po jego podaniu zastosuje się środek przeczyszczający. Preparat jest szczególnie przydatny w zatruciach lekami takimi jak salicylany, barbiturany czy glutetimid.

Należy jednak pamiętać, że węgiel aktywny nie jest równie skuteczny wobec wszystkich substancji toksycznych. Ma ograniczoną skuteczność w zatruciach kwasem borowym, siarczanem żelaza i innymi związkami metali, DDT, cyjankami, litem, etanolem, metanolem, glikolem etylenowym, produktami rafinacji ropy naftowej oraz kwasami i zasadami nieorganicznymi. W takich przypadkach może być konieczne zastosowanie innych metod detoksykacji.

Preparat stosuje się doustnie, najczęściej w postaci zawiesiny powstałej po wsypaniu zawartości kapsułek do niewielkiej ilości wody, co zapewnia szybsze i bardziej efektywne działanie. W stanach zatruć duże dawki węgla są niezbędne, ponieważ substancja ta adsorbuje nie tylko związki toksyczne, ale także składniki pokarmowe i inne substancje obecne w przewodzie pokarmowym, co wymaga stosowania odpowiednio wysokich dawek dla zapewnienia skuteczności terapeutycznej.

Aktualna ulotka leku Węgiel leczniczy VP

Jaki jest skład Węgiel leczniczy VP, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną preparatu jest węgiel aktywny (Carbo activatus). Jedna kapsułka twarda zawiera 200 mg węgla aktywnego.

Do substancji pomocniczych wchodzących w skład preparatu należą:

• żelatyna (składnik otoczki kapsułki)
• żelaza tlenek czarny E 172 (barwnik)

Preparat nie zawiera laktozy ani glutenu. Kapsułki pakowane są w blistry z folii PVC/PVDC/Aluminium, po 10 sztuk w każdym blistrze. Opakowanie jednostkowe zawiera 20 kapsułek (2 blistry).

Co zrobić w przypadku przedawkowania Węgiel leczniczy VP?

Nie są znane przypadki zatrucia węglem aktywnym. Substancja ta nie jest wchłaniana z przewodu pokarmowego, dlatego nawet duże dawki są dobrze tolerowane przez organizm. Węgiel aktywny przechodzi przez przewód pokarmowy w niezmienionej postaci i jest wydalany ze stolcem.

Przyjęcie preparatu w zbyt dużej dawce może spowodować zaparcia, ponieważ węgiel aktywny wiąże wodę i substancje w jelitach, spowalniając perystaltykę. W przypadku zastosowania większej niż zalecana dawki leku należy skontaktować się z lekarzem, który oceni sytuację i w razie potrzeby wdroży odpowiednie postępowanie objawowe.

Jeżeli przypadkowo przyjęto zbyt dużą dawkę preparatu, zaleca się zwiększenie przyjmowania płynów oraz obserwację funkcji jelit. W razie wystąpienia uporczywych zaparć należy zgłosić się do lekarza w celu ewentualnego zastosowania środków przeczyszczających lub innych metod leczenia objawowego.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Węgiel leczniczy VP – czy mogę spożywać alkohol?

Węgiel leczniczy VP nie należy przyjmować podczas ani bezpośrednio po posiłkach, ponieważ pokarm zmniejsza zdolność adsorpcyjną węgla aktywnego. Substancje odżywcze obecne w jedzeniu konkurują z substancjami toksycznymi lub gazami jelitowymi o miejsca wiązania na powierzchni węgla, co znacząco obniża skuteczność preparatu.

Najlepiej stosować preparat na czczo lub z odstępem co najmniej 1-2 godzin od posiłku. Po przyjęciu węgla aktywnego należy odczekać również około 1-2 godzin przed spożyciem kolejnego posiłku, aby zapewnić optymalne warunki dla działania leku.

Jeśli chodzi o alkohol, węgiel aktywny wykazuje ograniczoną zdolność do jego adsorbcji – jeden gram węgla wiąże tylko około 300 mg alkoholu etylowego, co jest stosunkowo niewielką ilością w porównaniu do innych substancji. Należy pamiętać, że alkohol bardzo szybko wchłania się z przewodu pokarmowego, dlatego węgiel aktywny nie jest skutecznym środkiem zapobiegającym skutkom spożycia alkoholu ani nie chroni przed jego toksycznym działaniem na organizm.

Podczas stosowania preparatu zaleca się picie odpowiedniej ilości płynów (najlepiej czystej wody), co pomaga w prawidłowym funkcjonowaniu przewodu pokarmowego i zapobiega zaparciom, które mogą wystąpić podczas leczenia węglem aktywnym.

Czy można stosować Węgiel leczniczy VP w okresie ciąży i karmienia piersią?

Dotychczas brak jest wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania węgla aktywnego podczas ciąży i laktacji. Jeśli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku.

Węgiel aktywny nie jest wchłaniany z przewodu pokarmowego, co teoretycznie wskazuje na jego bezpieczeństwo, ponieważ nie przedostaje się do krwiobiegu matki ani do mleka kobiecego. Działa wyłącznie lokalnie w jelitach i jest całkowicie wydalany ze stolcem w niezmienionej postaci. Mimo to brak jest kompleksowych badań klinicznych potwierdzających całkowite bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży.

Szczególną uwagę należy zwrócić na działanie zapierające preparatu. Zaparcia są częstym problemem podczas ciąży, a stosowanie węgla aktywnego może dodatkowo nasilić tę dolegliwość. Dlatego przed zastosowaniem preparatu w okresie ciąży należy skonsultować się z lekarzem, który oceni stosunek korzyści do potencjalnego ryzyka.

W okresie karmienia piersią również zaleca się konsultację z lekarzem przed zastosowaniem preparatu, chociaż ryzyko przejścia substancji czynnej do mleka kobiecego jest teoretycznie znikome ze względu na brak wchłaniania węgla aktywnego z przewodu pokarmowego.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)