Obsidan - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Obsidan?

Obsidan to preparat zawierający żelazo w postaci doustnej, przeznaczony do leczenia oraz zapobiegania niedoborom żelaza w organizmie. Żelazo odgrywa kluczową rolę w procesach fizjologicznych – jest niezbędne do transportowania tlenu we krwi oraz przenoszenia energii na poziomie komórkowym. Niedobór tego pierwiastka może prowadzić do niedokrwistości z niedoboru żelaza, objawiającej się osłabieniem, bladością skóry, zmęczeniem i pogorszeniem tolerancji wysiłku fizycznego.

Kapsułki Obsidan mają specjalną budowę dojelitową, co oznacza, że nie uwalniają swojej zawartości w żołądku. Dzięki powłoce ochronnej preparat omija środowisko żołądkowe i transportuje żelazo bezpośrednio do jelit, gdzie jest ono wchłaniane. Takie rozwiązanie minimalizuje ryzyko podrażnienia błony śluzowej żołądka, które często towarzyszy przyjmowaniu tradycyjnych preparatów żelaza. Kapsułki dojelitowe są szczególnie korzystne dla osób z wrażliwym przewodem pokarmowym lub historią dolegliwości żołądkowych.

Lek jest stosowany w leczeniu stanów niedoboru żelaza różnego pochodzenia. Może to być niedobór wywołany niewystarczającym spożyciem żelaza w diecie, zwiększonym zapotrzebowaniem organizmu (jak w okresie ciąży, intensywnego wzrostu u dzieci i młodzieży, u osób aktywnych fizycznie), przewlekłymi utratami krwi (np. obfite miesiączki, krwawienia z przewodu pokarmowego) czy zaburzeniami wchłaniania. Preparat jest również wykorzystywany profilaktycznie w sytuacjach zwiększonego ryzyka rozwoju niedoboru żelaza – u krwiodawców, u kobiet w ciąży oraz u osób poddawanych długoterminowej hemodializie.

Każda kapsułka Obsidan zawiera kompleks żelaza (siarczan żelaza (II) pięciowodny z glicyną) dostarczający 100 mg jonów żelaza. Ta postać żelaza charakteryzuje się dobrą biodostępnością i odpowiednim profilem tolerancji. Warto podkreślić, że leczenie niedoboru żelaza jest procesem długotrwałym – typowe kuracje trwają od 10 do 20 tygodni, a czasem dłużej w przypadku przewlekłych chorób podstawowych. Nie należy przerywać terapii samowolnie po ustąpieniu objawów, gdyż konieczne jest uzupełnienie zapasów żelaza w organizmie, co wymaga kontynuacji leczenia przez zalecany przez lekarza okres czasu.

Aktualna ulotka leku Obsidan

Jaki jest skład Obsidan, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną leku Obsidan jest kompleks żelaza siarczan (II) pięciowodny z glicyną. Jedna kapsułka zawiera 567,7 mg tego kompleksu, co odpowiada 100 mg jonów żelaza (Fe²⁺).

Pozostałe składniki preparatu tworzące granulki zawierające kompleks żelaza to:

• kwas askorbowy (witamina C – wspomaga wchłanianie żelaza)
• celuloza mikrokrystaliczna
• hypromeloza
• hydroksypropyloceluloza
• kwasu metakrylowego i etylu akrylanu kopolimer (1:1), dyspersja 30% (Eudragit L30 D 55) – powłoka dojelitowa
• sodu laurylosiarczan
• polisorbat 80
• acetylotrietylu cytrynian
• talk

Składniki kapsułki żelatynowej:

• korpus: żelatyna, tytanu dwutlenek (E 171), żelaza czerwony tlenek (E 172), żelaza żółty tlenek (E 172) – nadają pomarańczową barwę
• wieczko: żelatyna, tytanu dwutlenek (E 171), żelaza czerwony tlenek (E 172), żelaza czarny tlenek (E 172) – nadają czekoladowo-brązową barwę

Co zrobić w przypadku przedawkowania Obsidan?

Przedawkowanie leku Obsidan może prowadzić do zatrucia żelazem, które jest szczególnie niebezpieczne u dzieci. W przypadku przyjęcia zbyt dużej dawki preparatu należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do szpitala.

Objawy zatrucia żelazem mogą obejmować:

• niepokój i pobudzenie
• silny ból brzucha
• nudności i wymioty (wymiociny mogą zawierać krew)
• biegunka
• stolec o smolisto-czarnym zabarwieniu
• wstrząs
• kwasicę (zaburzenie równowagi kwasowo-zasadowej organizmu)
• zaburzenia świadomości, śpiączkę

W ciężkich przypadkach zatrucia mogą wystąpić drgawki, nieprawidłowy oddech typu Cheyne'a-Stokesa, obrzęk płuc, a nawet zgon. Zatrucie żelazem wymaga natychmiastowej interwencji medycznej i odpowiedniego leczenia, które może obejmować płukanie żołądka, podawanie środków wiążących żelazo oraz leczenie objawowe i podtrzymujące funkcje życiowe.

Jeśli pacjent zapomni o przyjęciu jednej lub kilku dawek leku Obsidan, nie należy stosować dawki podwójnej w celu uzupełnienia pominiętej dawki. Wystarczy kontynuować leczenie według ustalonego schematu – ewentualnie nieco dłużej, aby osiągnąć zamierzony efekt terapeutyczny.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Obsidan – czy mogę spożywać alkohol?

Leku Obsidan nie należy przyjmować podczas posiłków, ponieważ wiele składników pokarmowych może tworzyć nierozpuszczalne związki z żelazem i zatrzymywać jego wchłanianie do krwi. Odstęp czasowy między przyjęciem pokarmu a lekiem powinien wynosić co najmniej 2 godziny.

Produkty, które mogą zmniejszać wchłanianie żelaza, to m.in.:

• produkty zbożowe (zawierają fityniany)
• warzywa bogate w szczawiany i fosforany
• kawa i herbata (zawierają taniny)
• mleko i produkty mleczne (wapń konkuruje z żelazem)
• napoje typu cola

Alkohol: Ulotka leku Obsidan nie zawiera bezpośrednich informacji o interakcji z alkoholem. Należy jednak pamiętać, że pacjenci z zaburzeniami czynności wątroby i/lub alkoholizmem powinni zachować szczególną ostrożność podczas przyjmowania preparatów żelaza. Jeśli pacjent pije alkohol regularnie, powinien poinformować o tym lekarza przed rozpoczęciem suplementacji żelaza.

Zaleca się przyjmowanie kapsułek Obsidan rano na czczo lub między głównymi posiłkami, popijając szklanką wody. Dzięki temu zapewnia się optymalne warunki do wchłaniania żelaza z przewodu pokarmowego.

Czy można stosować Obsidan w okresie ciąży i karmienia piersią?

Nie są znane żadne zagrożenia związane ze stosowaniem leku Obsidan w okresie ciąży i karmienia piersią. Preparat może być stosowany u kobiet w ciąży oraz karmiących piersią, gdyż suplementacja żelaza jest w tych okresach często wskazana ze względu na zwiększone zapotrzebowanie organizmu.

Ciąża wiąże się ze znacznym wzrostem zapotrzebowania na żelazo – jest ono potrzebne do wzrostu łożyska, zwiększenia masy erytrocytów u matki oraz prawidłowego rozwoju płodu. Niedobór żelaza w ciąży może prowadzić do niedokrwistości u matki, zwiększonego ryzyka powikłań położniczych oraz niskiej masy urodzeniowej dziecka. Dlatego kobiety w ciąży często wymagają profilaktycznego podawania preparatów żelaza.

Mimo braku znanych zagrożeń, kobiety w ciąży lub karmiące piersią, a także planujące ciążę, powinny przed rozpoczęciem stosowania leku Obsidan poradzić się lekarza lub farmaceuty. Lekarz oceni indywidualne potrzeby, stężenie żelaza we krwi i ustali odpowiednie dawkowanie.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)