Sandostatin LAR

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Sandostatin LAR?

Sandostatin LAR to długodziałająca postać oktreotydu – syntetycznego analoga somatostatyny, naturalnego hormonu występującego w organizmie człowieka. Substancja ta wykazuje zdolność hamowania nadmiernego wydzielania hormonów, w tym hormonu wzrostu, a także substancji aktywnych produkowanych przez guzy neuroendokrynne. Mechanizm działania opiera się na wiązaniu z receptorami somatostatynowymi, co prowadzi do zahamowania uwalniania hormonów i zmniejszenia objawów klinicznych związanych z ich nadmiarem.

Podstawowym wskazaniem do stosowania preparatu jest leczenie akromegalii – choroby spowodowanej nadmiernym wytwarzaniem hormonu wzrostu, najczęściej przez gruczolaka przysadki. U pacjentów z akromegalią dochodzi do powiększenia kości i tkanek miękkich, zwłaszcza dłoni, stóp i rysów twarzy. Lek stosuje się u osób, u których leczenie operacyjne lub radioterapia są niewskazane albo okazały się nieskuteczne, a także w okresie przejściowym po radioterapii, gdy oczekuje się na pełne działanie napromieniania. Terapia znacząco łagodzi objawy takie jak bóle głowy, nadmierne pocenie się, drętwienie kończyn, zmęczenie oraz dolegliwości stawowe.

Drugim ważnym obszarem zastosowania jest leczenie objawowe zespołów związanych z guzami neuroendokrynnymi układu pokarmowego i trzustki. Guzy te mogą produkować różne substancje hormonalne, prowadząc do występowania charakterystycznych objawów, takich jak zaczerwienienie skóry twarzy, przewlekła biegunka, obniżenie ciśnienia krwi, wysypki skórne czy utrata masy ciała. Preparat pomaga kontrolować te dolegliwości poprzez hamowanie patologicznego wydzielania hormonów i substancji wazoaktywnych.

Dodatkowo lek ma zastosowanie w leczeniu antyproliferacyjnym guzów neuroendokrynnych zlokalizowanych w jelicie – szczególnie w wyrostku robaczkowym, jelicie cienkim lub okrężnicy. U pacjentów z dobrze zróżnicowanymi, powoli rosnącymi guzami tego typu, preparat może hamować progresję choroby nowotworowej, wydłużając czas do progresji guza. Ta właściwość czyni go cenną opcją terapeutyczną w onkologii gastroenterologicznej.

Kolejnym wskazaniem jest leczenie gruczolaków przysadki wydzielających hormon tyreotropowy (TSH). Nadmierne wydzielanie TSH prowadzi do wtórnej nadczynności tarczycy z charakterystycznymi objawami, takimi jak przyspieszone tętno, utrata masy ciała, nadmierna potliwość czy drżenie. Lek stosuje się u pacjentów, u których inne metody leczenia są nieodpowiednie lub nieskuteczne, a także w okresie przejściowym po radioterapii, zanim ta osiągnie pełną skuteczność.

Preparat charakteryzuje się przedłużonym działaniem, co umożliwia podawanie co 4 tygodnie w formie iniekcji domięśniowej. Jest to istotna zaleta w porównaniu z krótkodziałającymi postaciami oktrotydu, które wymagają codziennych wstrzyknięć podskórnych. Długi okres działania wynika ze specjalnej postaci farmaceutycznej – substancja czynna jest zawarta w biodegradowalnych mikrosferach, które po podaniu stopniowo uwalniają oktreotyd przez okres około miesiąca.

Aktualna ulotka leku Sandostatin LAR

Jaki jest skład Sandostatin LAR, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną preparatu jest oktreotyd w postaci octanu oktreotydu. Preparat dostępny jest w trzech mocach: 10 mg, 20 mg oraz 30 mg oktreotydu w jednej fiolce. Substancja czynna znajduje się w postaci proszku zawierającego mikrosfery, które po odtworzeniu z rozpuszczalnikiem tworzą mleczną zawiesinę przeznaczoną do iniekcji domięśniowej.

Substancje pomocnicze w proszku to:

• poli (DL-laktydo-co-glikolid) – biodegradowalny polimer tworzący mikrosfery o przedłużonym uwalnianiu
• mannitol (E 421) – substancja wypełniająca

Rozpuszczalnik znajdujący się w ampułkostrzykawce zawiera:

• karmelozę sodową – substancję zagęszczającą
• mannitol (E 421)
• poloksamer 188 – środek powierzchniowo czynny
• wodę do wstrzykiwań

Zestaw do podania składa się ze szklanej fiolki z proszkiem, szklanej ampułkostrzykawki z rozpuszczalnikiem, łącznika fiolki oraz bezpiecznej igły do wstrzykiwań. Fiolka jest zamknięta korkiem z gumy bromobutylowej i aluminiowym kapslem ze zrywanym wieczkiem, natomiast ampułkostrzykawka zabezpieczona jest dwoma korkami z gumy chlorobutylowej.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Sandostatin LAR?

Dotychczas nie zgłaszano przypadków reakcji zagrażających życiu po przedawkowaniu preparatu. Objawy przedawkowania mogą obejmować uderzenia gorąca, częste oddawanie moczu, uczucie zmęczenia, obniżenie nastroju, niepokój oraz trudności w koncentracji. Są to objawy przejściowe, które zazwyczaj ustępują samoistnie.

W przypadku podejrzenia przedawkowania i wystąpienia wymienionych objawów należy natychmiast skontaktować się z lekarzem. Nie istnieje specyficzna odtrutka – leczenie ma charakter objawowy i podtrzymujący. Ze względu na postać depot preparatu, objawy mogą utrzymywać się przez dłuższy czas i wymagają obserwacji medycznej.

Należy pamiętać, że ze względu na specyfikę podawania leku (iniekcje wykonywane przez personel medyczny co 4 tygodnie), ryzyko przedawkowania przez pacjenta jest minimalne. Ewentualne przedawkowanie mogłoby wynikać jedynie z błędu medycznego podczas przygotowywania lub podawania preparatu.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Sandostatin LAR – czy mogę spożywać alkohol?

W ulotce preparatu nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących interakcji z pokarmami lub alkoholem. Oktreotyd może jednak wpływać na wchłanianie składników pokarmowych, ponieważ zmniejsza wydzielanie enzymów trzustkowych i kwasu solnego w żołądku. W związku z tym u niektórych pacjentów może dojść do gorszego trawienia tłuszczów, co objawia się występowaniem stolców tłuszczowych.

Nie ma bezpośrednich przeciwwskazań do spożywania alkoholu podczas leczenia, jednak należy zachować ostrożność, szczególnie u pacjentów z guzami neuroendokrynnymi, u których alkohol może nasilać pewne objawy, takie jak zaczerwienienie skóry czy biegunka. Ponadto alkohol może nasilać objawy uboczne ze strony przewodu pokarmowego.

Pacjenci powinni zwrócić uwagę na tolerancję posiłków bogatych w tłuszcze – w przypadku problemów trawiennych zaleca się dietę łatwo strawną z ograniczoną zawartością tłuszczów. Wszelkie wątpliwości dotyczące diety podczas leczenia należy skonsultować z lekarzem lub dietetykiem.

Czy można stosować Sandostatin LAR w okresie ciąży i karmienia piersią?

Preparat może być stosowany podczas ciąży tylko w przypadku wyraźnej konieczności i po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka przez lekarza. Brak wystarczających danych dotyczących bezpieczeństwa stosowania oktrotydu u kobiet w ciąży, dlatego decyzja o kontynuowaniu lub rozpoczęciu leczenia powinna być podejmowana indywidualnie w każdym przypadku.

Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczne metody zapobiegania ciąży podczas leczenia preparatem. Jeśli pacjentka planuje ciążę lub podejrzewa, że może być w ciąży, powinna niezwłocznie poinformować o tym lekarza prowadzącego.

W okresie karmienia piersią nie należy stosować tego leku. Nie wiadomo, czy oktreotyd przenika do mleka kobiecego, dlatego w przypadku konieczności leczenia należy zaprzestać karmienia piersią. Decyzja o przerwaniu karmienia lub leczenia powinna uwzględniać korzyści z karmienia dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki.

Przed rozpoczęciem terapii każda kobieta w wieku rozrodczym powinna wykonać test ciążowy, a lekarz powinien omówić z pacjentką wszystkie aspekty bezpieczeństwa stosowania leku oraz znaczenie skutecznej antykoncepcji podczas leczenia.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)