Morphini Sulfas WZF 0,1% Spinal - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal?

Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal to preparat zawierający morfinę – jeden z najsilniejszych opioidowych leków przeciwbólowych stosowanych w medycynie. Morfina należy do grupy alkaloidów opium i działa poprzez wiązanie się z receptorami opioidowymi w ośrodkowym układzie nerwowym, hamując transmisję sygnałów bólowych oraz modyfikując percepcję bólu. Dzięki temu lek wywiera silne działanie analgetyczne, umożliwiając kontrolę nawet bardzo intensywnego bólu.

Preparat przeznaczony jest do podawania dożylnego, zewnątrzoponowego oraz podpajęczynówkowego, co oznacza, że może być wprowadzany bezpośrednio do krwiobiegu lub do przestrzeni w obrębie kanału kręgowego. Podanie zewnątrzoponowe (epiduralne) polega na wstrzyknięciu leku do przestrzeni zewnątrzoponowej, która znajduje się między oponą twardą rdzenia kręgowego a kręgosłupem. Z kolei podanie podpajęczynówkowe (intratekalne) oznacza wstrzyknięcie bezpośrednio do płynu mózgowo-rdzeniowego otaczającego rdzeń kręgowy. Te specjalistyczne drogi podania zapewniają długotrwałe działanie przeciwbólowe, często utrzymujące się przez 24 godziny po pojedynczej dawce.

Głównym wskazaniem do zastosowania preparatu jest ból ostry i przewlekły o nasileniu od umiarkowanego do silnego. Lek znajduje szczególne zastosowanie w leczeniu bólu pooperacyjnego, który często wymaga intensywnej analgezji w pierwszych dniach po zabiegu chirurgicznym. Podanie zewnątrzoponowe lub podpajęczynówkowe pozwala na uzyskanie skutecznej kontroli bólu przy mniejszych dawkach leku w porównaniu z podaniem ogólnoustrojowym, co może zmniejszać ryzyko niektórych działań niepożądanych.

Drugim istotnym obszarem zastosowania jest ból przewlekły, najczęściej pochodzenia nowotworowego. U pacjentów z chorobami onkologicznymi, u których konwencjonalne metody farmakologiczne nie zapewniają wystarczającej ulgi, podanie morfiny do przestrzeni zewnątrzoponowej lub podpajęczynówkowej może znacząco poprawić jakość życia. Metoda ta jest szczególnie cenna w opiece paliatywnej, gdzie priorytetem jest zapewnienie komfortu pacjentowi w zaawansowanym stadium choroby.

Warto podkreślić, że Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal nie zawiera środków konserwujących, co czyni go odpowiednim do podania do wrażliwych przestrzeni wokół rdzenia kręgowego. Dodatek środków konserwujących mógłby powodować neurotoksyczność, dlatego preparaty przeznaczone do podania zewnątrzoponowego i podpajęczynówkowego muszą być całkowicie sterylne i wolne od takich substancji.

Lek jest zawsze podawany przez wykwalifikowany personel medyczny w warunkach szpitalnych lub specjalistycznych ośrodków opieki paliatywnej. Wymaga to odpowiedniego przygotowania, znajomości techniki podawania oraz możliwości monitorowania pacjenta, szczególnie w ciągu pierwszych 24 godzin po podaniu, ze względu na ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym zahamowania oddychania. Dostęp do sprzętu resuscytacyjnego i antidotum (naloksonu) jest obowiązkowy podczas stosowania tego preparatu.

U pacjentów z bólem przewlekłym, po rozpoczęciu terapii w warunkach szpitalnych, leczenie może być kontynuowane ambulatoryjnie lub w warunkach domowych pod nadzorem wykwalifikowanego personelu. Wymaga to prowadzenia szczegółowej dokumentacji oraz edukacji opiekunów w zakresie rozpoznawania i postępowania w przypadku działań niepożądanych.

Aktualna ulotka leku Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal

Jaki jest skład Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną preparatu jest morfiny półsiarczan 2,5-wodny (Morphini hemisulfas 2,5-hydricus). Każdy mililitr roztworu zawiera 1 mg morfiny półsiarczanu 2,5-wodnego, co odpowiada stężeniu 0,1%. Jest to forma soli morfiny, która charakteryzuje się dobrą rozpuszczalnością w wodzie oraz stabilnością w roztworze.

Substancje pomocnicze zawarte w preparacie to:

• Sodu chlorek – substancja izotonizująca, która zapewnia odpowiednie ciśnienie osmotyczne roztworu, zbliżone do płynów fizjologicznych organizmu
• Woda do wstrzykiwań – sterylny rozpuszczalnik spełniający najwyższe standardy czystości farmaceutycznej

Preparat nie zawiera środków konserwujących, co jest kluczowe dla bezpieczeństwa stosowania w przestrzeni zewnątrzoponowej i podpajęczynówkowej. Każda ampułka zawiera 2 ml roztworu, co odpowiada 2 mg morfiny. Lek dostępny jest w opakowaniach zawierających 10 ampułek.

Preparat zawiera 7,08 mg sodu w każdej ampułce (2 ml), co odpowiada 0,354% maksymalnej zalecanej dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych. Informacja ta jest istotna dla pacjentów stosujących dietę niskosodową.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal?

Ponieważ morfinę podaje personel medyczny, jest mało prawdopodobne, aby pacjent otrzymał więcej leku niż powinien. Niemniej jednak przedawkowanie może wystąpić w wyniku błędu medycznego lub niezamierzonego podania zbyt dużej dawki.

Objawy przedawkowania mogą obejmować:

• Bardzo silne zwężenie źrenic (tak zwane „szpilkowate źrenice")
• Śpiączka
• Płytki oddech
• Sinica (niebieskawe zabarwienie skóry)
• Chłodna skóra
• Wiotkość kończyn
• Trudności z oddychaniem – mogą wystąpić do 24 godzin po podaniu podpajęczynówkowym
• Znaczne obniżenie ciśnienia krwi z niewydolnością serca
• Obniżenie temperatury ciała
• Drgawki
• Silny ból mięśni

W przypadku przedawkowania może również wystąpić zapalenie płuc wywołane zachłyśnięciem wymiocinami lub ciałami obcymi. Objawy mogą obejmować duszności, kaszel i gorączkę.

Najpoważniejszym powikłaniem przedawkowania są trudności w oddychaniu prowadzące do utraty przytomności, a nawet śmierci. Depresja oddechowa stanowi największe zagrożenie życia przy przedawkowaniu opioidów.

W razie wystąpienia objawów przedawkowania należy niezwłocznie poinformować personel medyczny, który podejmie właściwe postępowanie. Leczenie obejmuje:

• Zapewnienie drożności dróg oddechowych i wspomaganie oddychania
• Podanie specyficznego antidotum – chlorowodorku naloksonu
• Monitoring funkcji życiowych
• Leczenie objawowe i podtrzymujące

Z tego względu podczas stosowania preparatu konieczny jest dostęp do aparatury resuscytacyjnej, tlenu i naloksonu. Pacjent po podaniu zewnątrzoponowym lub podpajęczynówkowym musi być obserwowany przez 24 godziny od podania ostatniej dawki leku.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal – czy mogę spożywać alkohol?

Należy bezwzględnie unikać picia alkoholu podczas stosowania morfiny. Alkohol nasila działanie sedatywne opioidów, co może prowadzić do:

• Zwiększonej senności
• Zaburzeń świadomości
• Niebezpiecznego zahamowania oddychania
• Spadku ciśnienia krwi
• Zwiększonego ryzyka utraty przytomności

Połączenie alkoholu z morfiną może być zagrożeniem życia i dlatego jest absolutnie przeciwwskazane.

Morfina może powodować suchość w ustach, nudności i wymioty, dlatego ważne jest utrzymanie odpowiedniego nawodnienia organizmu. Nie ma szczególnych ograniczeń dietetycznych związanych ze stosowaniem morfiny w postaci wstrzykiwań. Lek podawany dożylnie, zewnątrzoponowo lub podpajęczynówkowo nie wchodzi w bezpośrednie interakcje z pokarmami w przewodzie pokarmowym.

Warto jednak pamiętać, że morfina może powodować zaparcia, co jest częstym działaniem niepożądanym opioidów. W takim przypadku zaleca się:

• Dietę bogatą w błonnik (warzywa, owoce, produkty pełnoziarniste)
• Odpowiednie nawodnienie (2-2,5 litra płynów dziennie)
• Umiarkowaną aktywność fizyczną, jeśli stan zdrowia na to pozwala

W przypadku uporczywych zaparć lekarz może zalecić stosowanie leków przeczyszczających.

Czy można stosować Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal w okresie ciąży i karmienia piersią?

O zastosowaniu morfiny w ciąży oraz podczas karmienia piersią decyduje wyłącznie lekarz, rozważając potencjalne korzyści w stosunku do ryzyka dla matki i dziecka.

Ciąża:

Jeśli Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal przyjmowano w okresie ciąży przez dłuższy czas, zachodzi ryzyko wystąpienia u noworodka objawów zespołu odstawiennego (abstynencyjnego). Dziecko może wykazywać objawy takie jak:

• Drażliwość i nadmierne płakanie
• Drżenia
• Zaburzenia snu
• Trudności w karmieniu
• Wymioty i biegunka
• Szybkie oddychanie
• Gorączka

Taki stan powinien być leczony przez lekarza neonatologa w warunkach szpitalnych, z możliwością intensywnej opieki nad noworodkiem.

Poród:

Nie zaleca się dożylnego stosowania Morphini sulfas WZF 0,1% Spinal podczas porodu. Morfina przenika przez łożysko i może powodować depresję oddechową u noworodka bezpośrednio po urodzeniu.

Karmienie piersią:

Morfina przenika do mleka kobiecego. Decyzję o stosowaniu leku podczas karmienia piersią podejmuje lekarz, biorąc pod uwagę konieczność leczenia matki. W przypadku stosowania morfiny może być konieczne przerwanie karmienia piersią lub wybór alternatywnej metody leczenia bólu.

Jeżeli pacjentka jest w ciąży lub karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)