Ostatnia aktualizacja:
| Substancja czynna | Jodek sodu |
| Postać farmaceutyczna | Kapsułki twarde (Natrii iodidum |
| Podmiot odpowiedzialny | Narodowe Centrum Badań Jądrowych |
| Kod ATC | V09FX03 |
| Procedura | NAR |
| Kategorie |
Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Iodopol Diagnostic?
Iodopol Diagnostic jest lekiem radiofarmaceutycznym zawierającym radioaktywny izotop jodu – sodu jodek (¹³¹I) – przeznaczonym wyłącznie do celów diagnostycznych. Lek podawany jest doustnie w postaci twardych kapsułek i stosowany wyłącznie w warunkach specjalistycznych placówek medycyny nuklearnej, przez odpowiednio wykwalifikowany personel medyczny.
Podstawowym obszarem zastosowania Iodopol Diagnostic jest diagnostyka chorób tarczycy. Dzięki właściwościom izotopu jodu-131, który jest selektywnie gromadzony przez tkankę tarczycową, możliwe jest przeprowadzenie precyzyjnych badań obrazowych i czynnościowych tego gruczołu. Badania te pozwalają lekarzom uzyskać szczegółowe informacje na temat stanu i funkcjonowania tarczycy, które nie byłyby dostępne przy użyciu standardowych metod diagnostycznych.
W ramach diagnostyki tarczycy, Iodopol Diagnostic stosowany jest w następujących wskazaniach klinicznych:
- Ocena zaburzeń czynności tarczycy – zarówno nadczynności, jak i niedoczynności tarczycy, umożliwiając precyzyjne określenie stopnia zaburzeń hormonalnych gruczołu.
- Lokalizacja tarczycy – określenie dokładnego położenia gruczołu tarczowego, co ma szczególne znaczenie w przypadkach ektopii (nieprawidłowego położenia tarczycy) lub obecności tkanki tarczycowej poza typową lokalizacją.
- Ocena wielkości i kształtu tarczycy – umożliwiająca wykrycie powiększenia gruczołu (wola) oraz nieprawidłowości jego budowy anatomicznej.
- Ocena czynności zmian ogniskowych w tarczycy – badanie pozwala na różnicowanie guzków tarczycy pod względem ich aktywności metabolicznej: guzki „zimne" (nie gromadzące jodu), „ciepłe" (gromadzące jod w podobnym stopniu jak prawidłowy miąższ tarczycy) oraz „gorące" (gromadzące jod w wyższym stopniu niż prawidłowy miąższ tarczycy).
- Ocena wychwytu tarczycowego jodu i jego okresu półtrwania – dane te służą do przeprowadzenia obliczeń dozymetrycznych, niezbędnych do wyznaczenia odpowiedniej dawki terapeutycznej radiojodu w leczeniu chorób tarczycy.
- Diagnostyka u pacjentów leczonych z powodu raka zróżnicowanego tarczycy – Iodopol Diagnostic stosowany jest w celu identyfikacji pozostałości tkanki tarczycowej po zabiegu operacyjnym (tyreoidektomii) oraz w diagnostyce przerzutów odległych raka tarczycy.
Warto podkreślić, że ze względu na zawartość promieniotwórczego izotopu jodu-131, stosowanie tego leku wiąże się z narażeniem na promieniowanie jonizujące. Decyzję o przeprowadzeniu badania z użyciem Iodopol Diagnostic podejmuje lekarz specjalista medycyny nuklearnej po indywidualnej ocenie stosunku korzyści wynikających z badania do potencjalnego ryzyka związanego z ekspozycją na promieniowanie. Zgodnie z zasadami bezpiecznej diagnostyki nuklearnej, podawana dawka jest zawsze minimalną dawką niezbędną do uzyskania oczekiwanej informacji diagnostycznej.
Badania z zastosowaniem radioaktywnego jodu-131 należą do grupy badań scyntygraficznych, które od dekad stanowią fundament diagnostyki endokrynologicznej i onkologicznej w obszarze chorób tarczycy. Możliwość nieinwazyjnej oceny czynności tarczycy, lokalizacji tkanki tarczycowej oraz monitorowania przebiegu leczenia raka tarczycy sprawia, że diagnostyka z użyciem jodu radioaktywnego pozostaje istotnym elementem postępowania klinicznego w wybranych przypadkach.
Aktualna ulotka leku Iodopol Diagnostic
| Iodopol Diagnostic - aktywność od 1 MBq do 37 MBq, Kapsułki twarde (Natrii iodidum (131I)) |
Potencjalne zamienniki - aktualnie dostępne leki z tymi samymi substancjami czynnymi
Jaki jest skład Iodopol Diagnostic, jakie substancje zawiera?
Substancją czynną leku jest sodu jodek (¹³¹I). Jedna kapsułka twarda zawiera od 1 do 37 MBq sodu jodku (¹³¹I). MBq (megabekerel) to jednostka używana do pomiaru radioaktywności dawki leku.
Pozostałe składniki treści kapsułki to:
- Sodu węglan
- Sodu wodorowęglan
- Disodu fosforan dwuwodny
- Sodu tiosiarczan pięciowodny
- Woda do wstrzykiwań
Skład żelatynowej osłonki kapsułki:
- Indygotyna (E 132)
- Tytanu dwutlenek (E 171)
- Żelatyna
Lek zawiera do 99 mg sodu w jednej kapsułce. Należy wziąć to pod uwagę u pacjentów stosujących dietę niskosodową.
Lista leków oraz szczegółowe informacje na temat substancji czynnej
Co zrobić w przypadku przedawkowania Iodopol Diagnostic?
Przedawkowanie Iodopol Diagnostic jest praktycznie niemożliwe, ponieważ dawka leku podawana pacjentowi jest ściśle kontrolowana przez lekarza specjalistę medycyny nuklearnej. Lek dostarczany jest w kapsułkach o dokładnie znanej aktywności, co ułatwia precyzyjne kontrolowanie podawanej pacjentowi dawki.
W przypadku ewentualnego przedawkowania lekarz może zastosować następujące działania:
- Podanie leków blokujących gromadzenie jodu-131 przez tarczycę.
- Zastosowanie środków wywołujących wymioty.
- Zalecenie picia zwiększonej ilości płynów oraz częstego oddawania moczu w celu jak najszybszego usunięcia pozostałości radiofarmaceutyku z organizmu.
W razie jakichkolwiek wątpliwości związanych ze stosowaniem leku należy zwrócić się do lekarza specjalisty medycyny nuklearnej nadzorującego przebieg badania.
Co mogę jeść i pić podczas stosowania Iodopol Diagnostic – czy mogę spożywać alkohol?
Przed podaniem Iodopol Diagnostic lekarz może zalecić dietę ubogą w jod. Ograniczenie spożycia jodu powoduje zwiększenie jego wychwytu przez tkankę tarczycy, co przekłada się na lepszą jakość badania diagnostycznego. W szczególności należy ograniczyć spożycie produktów pochodzenia morskiego (ryby, owoce morza, wodorosty), które są naturalnie bogate w jod.
Kluczowe zalecenie dotyczące przyjmowania leku to pozostawanie na czczo przez około 2 godziny przed i po połknięciu kapsułki, co umożliwia optymalne wchłanianie radiofarmaceutyku.
Należy również unikać leków i preparatów zawierających jod, takich jak:
- Witaminy i suplementy diety z dodatkiem jodu
- Niektóre środki odkażające zawierające jod (np. jodyna)
- Preparaty amiodaronu (lek stosowany w arytmii)
- Niektóre środki kontrastowe stosowane w badaniach radiologicznych
- Niektóre leki wykrztuśne oraz leki przeciwko zaćmie soczewki oka
Po podaniu leku zaleca się picie zwiększonej ilości płynów (ok. 1–1,5 litra więcej niż przeciętnie) w celu zmniejszenia dawki promieniowania pochłoniętej przez pęcherz moczowy i szybszego usunięcia radiofarmaceutyku z organizmu.
Ulotka produktu nie zawiera szczegółowych informacji dotyczących spożycia alkoholu podczas stosowania Iodopol Diagnostic. Ze względu na specyficzny charakter tego leku radiofarmaceutycznego, wszelkie wątpliwości dotyczące diety i stylu życia w trakcie badania należy skonsultować z lekarzem specjalistą medycyny nuklearnej nadzorującym badanie.
Czy można stosować Iodopol Diagnostic w okresie ciąży i karmienia piersią?
Iodopol Diagnostic jest przeciwwskazany u kobiet w ciąży oraz u kobiet karmiących piersią. Ze względu na zawartość radioaktywnego izotopu jodu-131, stosowanie tego leku w ciąży stwarza ryzyko dla rozwijającego się płodu – jod-131 przenika przez łożysko i może być gromadzony przez tarczycę płodu, co może prowadzić do jej uszkodzenia.
Przed przyjęciem kapsułki, pacjentka powinna bezwzględnie poinformować lekarza specjalistę medycyny nuklearnej, jeżeli:
- Istnieje podejrzenie ciąży lub ciąża nie została wykluczona.
- Nie wystąpiła miesiączka w przewidywanym terminie.
- Pacjentka karmi piersią.
W przypadku jakichkolwiek wątpliwości konieczna jest konsultacja z lekarzem specjalistą medycyny nuklearnej przed przystąpieniem do badania.
Jeżeli w wyjątkowych sytuacjach klinicznych konieczne jest zastosowanie sodu jodku (¹³¹I) u kobiety karmiącej piersią, karmienie piersią należy bezwzględnie zakończyć przed podaniem leku. Jod-131 przenika do mleka kobiecego i może być szkodliwy dla karmionego dziecka.
Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)
| Iodopol Diagnostic - aktywność od 1 MBq do 37 MBq, Kapsułki twarde (Natrii iodidum (131I)) |
