Bactrim forte

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Bactrim forte?

Bactrim forte to preparat złożony zawierający dwie substancje czynne – sulfametoksazol i trimetoprim w stosunku masowym 5:1, co stanowi skojarzenie znane jako ko-trimoksazol. Obie substancje działają synergicznie, blokując sekwencyjnie dwa enzymy bakteryjne odpowiedzialne za biosyntezę kwasu foliowego w drobnoustrojach. Dzięki temu mechanizmowi preparat wykazuje działanie bakteriobójcze na szerokie spektrum bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, podczas gdy pojedyncze składniki działałyby jedynie bakteriostatycznie.

Preparat znajduje zastosowanie w leczeniu zakażeń dróg oddechowych, szczególnie w przypadku zaostrzenia przewlekłego zapalenia oskrzeli. Stosuje się go również w terapii zapalenia ucha środkowego, gdzie ko-trimoksazol działa na bakterie często odpowiedzialne za tego typu infekcje. W zakresie zakażeń przewodu pokarmowego lek jest wskazany w leczeniu duru brzusznego oraz biegunek podróżnych wywołanych przez wrażliwe drobnoustroje.

Szczególnie istotnym wskazaniem jest leczenie i profilaktyka zapalenia płuc wywołanego przez Pneumocystis jirovecii u dorosłych i młodzieży, zwłaszcza u osób z ciężkimi zaburzeniami odporności, w tym u pacjentów z AIDS. Preparat stosuje się zarówno w profilaktyce pierwotnej (zapobieganie pierwszemu epizodowi choroby), jak i wtórnej (zapobieganie nawrotom). Dawkowanie w tych przypadkach jest znacznie wyższe niż w leczeniu typowych zakażeń bakteryjnych.

Lek znajduje również zastosowanie w terapii zakażeń układu moczowego, działając na bakterie odpowiedzialne za zapalenie pęcherza moczowego i nerek. Wykazuje również aktywność wobec bakterii wywołujących wrzód miękki (Haemophilus ducreyi), co czyni go opcją terapeutyczną w tej chorobie przenoszonej drogą płciową.

Ko-trimoksazol wykazuje aktywność wobec szerokiego spektrum drobnoustrojów, w tym ziarniaka Moraxella catarrhalis, pałeczek Gram-ujemnych takich jak Haemophilus influenzae (zarówno β-laktamazo-dodatnie, jak i β-laktamazo-ujemne), Escherichia coli, różnych gatunków z rodzajów Klebsiella, Citrobacter, Enterobacter, Serratia, Proteus i Shigella, a także Yersinia enterocolitica. Preparat działa również na niektóre szczepy Staphylococcus aureus, Streptococcus pneumoniae oraz organizmy takie jak Listeria monocytogenes, Brucella i Nocardia asteroides.

Przed rozpoczęciem terapii zaleca się sprawdzenie danych epidemiologicznych dotyczących oporności bakterii w danym regionie geograficznym oraz uwzględnienie oficjalnych zaleceń dotyczących właściwego stosowania leków przeciwbakteryjnych. W przypadku możliwości przeprowadzenia posiewu i oznaczenia lekowrażliwości, decyzja o zastosowaniu preparatu powinna być oparta na wynikach tych badań. Leczenie empiryczne można rozważyć, gdy istnieje uzasadnione podejrzenie zakażenia wywołanego przez drobnoustroje wrażliwe na ko-trimoksazol.

Należy podkreślić, że preparat jest wskazany wyłącznie w tych przypadkach, gdy potwierdzono lub istnieje uzasadnione podejrzenie, że zakażenie zostało wywołane przez bakterie lub inne drobnoustroje wrażliwe na ko-trimoksazol. Stosowanie preparatu powinno być ograniczone do zakażeń, w których inne opcje terapeutyczne nie są dostępne lub odpowiednie, ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych.

Aktualna ulotka leku Bactrim forte

Jaki jest skład Bactrim forte, jakie substancje zawiera?

Jedna tabletka Bactrim forte zawiera 800 mg sulfametoksazolu (Sulfamethoxazolum) i 160 mg trimetoprimu (Trimethoprimum) jako substancje czynne. Stosunek masowy tych dwóch składników wynosi 5:1, co jest charakterystyczne dla skojarzenia określanego jako ko-trimoksazol.

Substancje pomocnicze zawarte w preparacie to:

• Powidon K 30
• Karboksymetyloskrobia sodowa
• Magnezu stearynian
• Sodu dokuzynian

Tabletka ma postać białą lub prawie białą, jest podłużna i dwuwypukła, o wymiarach około 19×9 mm. Po jednej stronie znajduje się napis „BACTRIM 800+160", a po drugiej stronie linia podziału umożliwiająca podzielenie tabletki na równe dawki. Produkt zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, co oznacza, że uznaje się go za wolny od sodu.

Jak dawkować Bactrim forte?

Co zrobić w przypadku przedawkowania Bactrim forte?

W przypadku ostrego przedawkowania mogą wystąpić objawy takie jak nudności, wymioty, biegunka, ból głowy, zawroty głowy oraz zaburzenia umysłowe i wzrokowe. W ciężkich przypadkach możliwe jest wystąpienie krystalurii (występowanie kryształów w moczu), krwiomoczu i bezmoczu.

Przewlekłe przedawkowanie może prowadzić do zahamowania czynności szpiku kostnego, objawiającego się trombocytopenią (zmniejszenie liczby płytek krwi) lub leukopenią (zmniejszenie liczby białych krwinek), a także innymi nieprawidłowościami w obrazie krwi wynikającymi z niedoboru kwasu folinowego.

Postępowanie w przypadku przedawkowania obejmuje działania zapobiegające dalszemu wchłanianiu leku oraz zwiększające jego wydalanie nerkowe poprzez stosowanie diurezy wymuszonej. Alkalizacja moczu zwiększa wydalanie sulfametoksazolu. Można zastosować hemodializę (dializa otrzewnowa nie jest skuteczna). Konieczne jest kontrolowanie obrazu krwi i stężenia elektrolitów.

W razie pojawienia się żółtaczki lub znacznych nieprawidłowości w składzie krwi należy zastosować odpowiednie leczenie. Może być wskazane domięśniowe podawanie 3-6 mg folinianu wapnia przez 5-7 dni w celu przeciwdziałania wpływowi trimetoprimu na hemopoezę (wytwarzanie krwi).

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Bactrim forte – czy mogę spożywać alkohol?

W dokumentacji produktu leczniczego nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących interakcji z żywnością lub bezpośrednich przeciwwskazań do spożywania określonych produktów spożywczych podczas stosowania preparatu. Zaleca się przyjmowanie tabletek po posiłku z odpowiednią ilością płynów, co zapobiega możliwej krystalurii (odkładaniu się kryształów w układzie moczowym). Odpowiednia podaż płynów i prawidłowa diureza są szczególnie istotne podczas leczenia.

Nie podano specyficznych informacji dotyczących interakcji z alkoholem. Niemniej jednak, ogólnie zaleca się unikanie alkoholu podczas stosowania leków przeciwbakteryjnych ze względu na możliwość nasilenia działań niepożądanych oraz potencjalny wpływ na skuteczność terapii.

Czy można stosować Bactrim forte w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ciąża: Nie wykazano w sposób jednoznaczny ryzyka wystąpienia wad rozwojowych płodu u kobiet leczonych ko-trimoksazolem we wczesnym okresie ciąży. Jednak wyniki dwóch dużych badań obserwacyjnych wskazują na zwiększenie ryzyka samoistnego poronienia o 2 do 3,5 razy u kobiet, u których zastosowano trimetoprim w monoterapii lub w skojarzeniu z sulfametoksazolem w pierwszym trymestrze ciąży, w porównaniu z kobietami, u których nie zastosowano antybiotyków lub zastosowano penicyliny.

Badania na zwierzętach wskazują, że bardzo wysokie dawki ko-trimoksazolu powodują malformacje płodu typowe dla antagonistów kwasu foliowego. Zarówno trimetoprim, jak i sulfametoksazol przenikają przez barierę łożyska i mogą wpływać na metabolizm kwasu foliowego.

Zastosowanie preparatu w ciąży można rozważyć jedynie w przypadkach, gdy spodziewane korzyści z leczenia przeważają nad potencjalnym ryzykiem dla płodu. W takim przypadku pacjentkom zaleca się podawanie kwasu foliowego w dawce 5 mg na dobę. W miarę możliwości należy unikać stosowania preparatu w ostatnim okresie ciąży ze względu na ryzyko wystąpienia żółtaczki jąder podkorowych mózgu u noworodka.

Karmienie piersią: Zarówno trimetoprim, jak i sulfametoksazol przenikają do mleka ludzkiego. Chociaż ilość leku przyjmowana przez dziecko karmione mlekiem leczonej ko-trimoksazolem matki jest niewielka, należy rozważyć ryzyko dla dziecka (żółtaczka jąder podkorowych mózgu, nadwrażliwość) wobec oczekiwanych korzyści terapeutycznych dla matki. Stężenia w mleku matki są podobne w przypadku trimetoprimu i mniejsze w przypadku sulfametoksazolu w porównaniu do stężenia w surowicy krwi.

Jakie są skutki uboczne Bactrim forte?

Czy mogę łączyć Bactrim forte z innymi lekami?

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)