Ampres - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Ampres?

Ampres to lek znieczulający miejscowo z grupy estrów kwasu para-aminobenzoesowego, zawierający chloroprokainy chlorowodorek. Substancja ta należy do grupy leków do znieczulenia miejscowego typu estrowego, które działają poprzez blokowanie przewodzenia impulsu nerwowego w zakończeniach nerwów obwodowych. Chloroprokaina wywołuje odwracalne zatrzymanie depolaryzacji błony komórkowej neuronów, co skutkuje zablokowaniem czucia bólu w znieczulanym obszarze ciała.

Preparat stosuje się wyłącznie u osób dorosłych w celu zniesienia czucia określonych partii ciała podczas zabiegów chirurgicznych. Charakterystyczną cechą tego leku jest jego stosunkowo krótki czas działania, co czyni go szczególnie odpowiednim do krótkotrwałych procedur medycznych. Lek podawany jest drogą dooponową (rdzeniową), co oznacza wstrzyknięcie do przestrzeni otaczającej opony rdzeniowe w kanale kręgowym.

Głównym wskazaniem do zastosowania Ampres jest znieczulenie rdzeniowe w sytuacjach, gdy planowany czas trwania zabiegu operacyjnego nie przekracza 40 minut. To stosunkowo krótkie okno czasowe wynika z farmakologicznych właściwości chloroprokainy, która charakteryzuje się szybkim początkiem działania, ale również szybkim metabolizmem w organizmie. Lek jest szczególnie przydatny w chirurgii jednego dnia oraz w zabiegach ortopedycznych na kończynach dolnych o krótkim czasie trwania.

Znieczulenie rdzeniowe z użyciem chloroprokainy zapewnia całkowite zniesienie czucia bólu i napięcia mięśniowego w dolnej części ciała, w tym w obrębie miednicy, krocza, kończyn dolnych i dolnej części jamy brzusznej. Jest to metoda znieczulenia przewodowego, która pozwala pacjentowi pozostać przytomnym podczas zabiegu, co w wielu przypadkach stanowi zaletę w porównaniu do znieczulenia ogólnego, szczególnie u pacjentów obciążonych chorobami współistniejącymi.

Preparat może być stosowany w różnych typach zabiegów chirurgicznych wymagających znieczulenia dolnej połowy ciała, włączając zabiegi urologiczne, ginekologiczne, ortopedyczne czy chirurgię jelita grubego w dolnym odcinku. Ważne jest, aby czas trwania procedury był odpowiednio oszacowany przez zespół operacyjny, ponieważ ograniczony czas działania leku wymaga precyzyjnego planowania. W przypadku procedur, które mogą potrwać dłużej niż 40 minut, należy rozważyć zastosowanie innych środków znieczulających o dłuższym czasie działania.

Chloroprokaina jako lek z grupy estrów jest metabolizowana przez enzymy osoczowe zwane pseudocholinesterazami, co sprawia, że jest stosunkowo szybko usuwana z organizmu. To właśnie ta właściwość decyduje o krótkim czasie działania preparatu. Z tego względu Ampres nie jest przeznaczony do stosowania u dzieci i młodzieży – bezpieczeństwo i skuteczność u tej grupy pacjentów nie zostały ustalone.

Aktualna ulotka leku Ampres

Jaki jest skład Ampres, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną preparatu jest chloroprokainy chlorowodorek w stężeniu 10 mg w każdym mililitrze roztworu. Jedna ampułka zawierająca 5 ml roztworu dostarcza łącznie 50 mg substancji czynnej.

Substancje pomocnicze zawarte w preparacie to:

• kwas solny 3,7% (używany do ustalenia odpowiedniego pH roztworu)
• sodu chlorek
• woda do wstrzykiwań

Preparat zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na maksymalną dawkę (odpowiadającą 5 ml roztworu), co oznacza, że uznaje się go za produkt wolny od sodu. Jest to istotna informacja dla pacjentów stosujących dietę niskosodową.

Roztwór do wstrzykiwań ma postać przejrzystego i bezbarwnego płynu. Jest dostarczany w ampułkach wykonanych z bezbarwnego szkła typu I, które zapewniają odpowiednią ochronę preparatu przed czynnikami zewnętrznymi.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Ampres?

Przedawkowanie Ampres może wystąpić w przypadku podania zbyt dużej dawki lub przypadkowego wstrzyknięcia leku bezpośrednio do naczynia krwionośnego. Objawy przedawkowania związane są z toksycznym działaniem chloroprokainy na ośrodkowy układ nerwowy oraz układ sercowo-naczyniowy.

Objawy toksyczności ze strony ośrodkowego układu nerwowego mogą obejmować: metaliczny posmak w ustach, zdrętwienie języka i okolicy ust, zawroty głowy, problemy ze wzrokiem lub słuchem, dezorientację, senność, drżenia mięśniowe, a w cięższych przypadkach - drgawki, utratę przytomności i zatrzymanie oddechu. Objawy kardiologiczne mogą obejmować zaburzenia rytmu serca, obniżenie ciśnienia krwi, depresję mięśnia sercowego, a w najcięższych przypadkach - zatrzymanie akcji serca.

Leczenie przedawkowania jest objawowe i wspomagające. W przypadku wystąpienia drgawek stosuje się leki przeciwdrgawkowe (zwykle benzodiazepiny). Konieczne jest zapewnienie drożności dróg oddechowych, podanie tlenu, a w razie potrzeby - wspomaganie lub kontrolowane oddychanie mechaniczne. W przypadku zatrzymania akcji serca należy natychmiast rozpocząć resuscytację krążeniowo-oddechową według obowiązujących wytycznych.

Z tego względu lek może być podawany wyłącznie w warunkach szpitalnych przez doświadczony personel medyczny, z natychmiastowym dostępem do pełnego wyposażenia resuscytacyjnego. Zapobieganie przedawkowaniu opiera się na starannym obliczeniu dawki, wolnym wstrzykiwaniu leku z aspiracją przed podaniem oraz monitorowaniu objawów życiowych pacjenta podczas i po zabiegu.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Ampres – czy mogę spożywać alkohol?

Ampres jest stosowany jednorazowo w warunkach szpitalnych podczas zabiegu chirurgicznego, dlatego kwestia spożywania pokarmów i płynów związana jest przede wszystkim z przygotowaniem do znieczulenia oraz okresu pooperacyjnego, a nie z długotrwałym przyjmowaniem leku.

Przed zabiegiem w znieczuleniu rdzeniowym obowiązują standardowe zalecenia przedoperacyjne dotyczące głodzenia. Zazwyczaj pacjent nie powinien spożywać pokarmów stałych przez minimum 6 godzin przed planowanym znieczuleniem, a płynów przezroczystych przez 2 godziny. Szczegółowe zalecenia dotyczące okresu przedoperacyjnego przekaże zespół anestezjologiczny prowadzący pacjenta.

W ulotce nie wymieniono specyficznych interakcji chloroprokainy z pokarmami czy alkoholem. Jednak spożywanie alkoholu w okresie okołooperacyjnym jest generalnie odradzane, ponieważ może wpływać na metabolizm leków, zwiększać ryzyko powikłań pooperacyjnych oraz nasilać działania niepożądane związane z procedurą znieczulenia.

Po zabiegu, gdy działanie znieczulenia ustąpi, powrót do normalnego odżywiania odbywa się według zaleceń lekarza prowadzącego, w zależności od rodzaju wykonanego zabiegu chirurgicznego. Chloroprokaina jest szybko metabolizowana w organizmie, więc samo znieczulenie nie stanowi długotrwałego ograniczenia w przyjmowaniu pokarmów czy płynów w okresie pooperacyjnym.

Czy można stosować Ampres w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ampres nie jest zalecany do znieczulenia miejscowego ani przewodowego u kobiet w ciąży. Brak wystarczających danych dotyczących stosowania chloroprokainy u kobiet w okresie ciąży, dlatego lek powinien być stosowany u pacjentek w ciąży jedynie wtedy, gdy jest to bezwzględnie konieczne i gdy potencjalne korzyści dla matki przewyższają możliwe ryzyko dla płodu.

Istotnym wyjątkiem od powyższego zalecenia jest zastosowanie podczas porodu. Ulotka wskazuje, że użycie Ampres podczas porodu nie jest wykluczone. Oznacza to, że w sytuacji gdy konieczne jest zastosowanie znieczulenia rdzeniowego podczas porodu, chloroprokaina może być rozważana jako jedna z opcji terapeutycznych, zawsze jednak po dokładnej ocenie ryzyka i korzyści przez lekarza anestezjologa.

W przypadku karmienia piersią sytuacja jest mniej jasna - nie wiadomo, czy chloroprokaina przenika do mleka ludzkiego. Nie przeprowadzono odpowiednich badań oceniających wydzielanie leku do pokarmu kobiecego oraz wpływ na karmione niemowlę. Z tego względu karmiąca matka powinna bezwzględnie poinformować lekarza anestezjologa o fakcie karmienia piersią przed planowanym zabiegiem.

Lekarz anestezjolog podejmie decyzję o tym, czy pacjentka karmiąca piersią powinna otrzymać Ampres, czy też należy zastosować alternatywny środek znieczulający. W przypadku podania leku może być konieczne czasowe przerwanie karmienia piersią lub odciąganie i wylewanie mleka przez określony czas po zabiegu, aby zminimalizować potencjalną ekspozycję niemowlęcia na lek.

Pacjentka, która jest w ciąży, przypuszcza, że może być w ciąży, planuje zajście w ciążę lub karmi piersią, powinna bezwzględnie poinformować o tym lekarza przed planowanym zabiegiem z użyciem znieczulenia rdzeniowego.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)