Ostatnia aktualizacja:
| Substancja czynna | Kalcytriol |
| Postać farmaceutyczna | Kapsułki miękkie |
| Podmiot odpowiedzialny | Sun-Farm Sp. z o.o. |
| Kod ATC | A11CC04 |
| Procedura | DCP |
| Kategorie | Witaminy i mikroelementy |
Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Detriol?
Detriol zawiera kalcytriol, który jest biologicznie aktywną formą witaminy D3, określaną jako hormon D. Substancja ta odgrywa kluczową rolę w regulacji metabolizmu wapnia w organizmie, co ma fundamentalne znaczenie dla prawidłowego funkcjonowania układu kostnego oraz utrzymania właściwego poziomu wapnia we krwi.
Preparat znajduje zastosowanie w leczeniu dorosłych pacjentów z ciężką lub postępującą wtórną nadczynnością przytarczyc, która prowadzi do osteodystrofii nerek. Jest to stan charakteryzujący się zmianami kostnymi powstającymi w przebiegu umiarkowanej lub ciężkiej przewlekłej niewydolności nerek. W tym wskazaniu lek pomaga normalizować stężenie wapnia i poprawiać metabolizm kostny u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek.
Kolejnym istotnym wskazaniem jest hipokalcemia spowodowana niedoczynnością gruczołów przytarczycznych. Niedoczynność przytarczyc może mieć różne przyczyny. Najczęściej występuje po zabiegach operacyjnych w okolicy szyi, gdzie dochodzi do przypadkowego uszkodzenia lub usunięcia gruczołów przytarczycznych (pooperacyjna niedoczynność przytarczyc). Może również pojawić się bez rozpoznawalnej przyczyny jako idiopatyczna niedoczynność przytarczyc lub rozwinąć się w wyniku zaburzeń metabolizmu fosforanów, co określa się jako rzekomą niedoczynność przytarczyc. We wszystkich tych przypadkach Detriol pomaga przywrócić prawidłowy poziom wapnia we krwi.
Detriol stosuje się także w leczeniu dziedzicznej krzywicy hipofosfatemicznej (HPDR), która stanowi postać krzywicy niereagującą na standardowe preparaty witaminy D. To rzadkie genetyczne zaburzenie charakteryzuje się nieprawidłowym gospodarowaniem fosforanami w organizmie, co prowadzi do zaburzeń mineralizacji kości. Kalcytriol w tym przypadku pomaga poprawić wchłanianie wapnia i fosforanów z przewodu pokarmowego oraz wspiera prawidłową mineralizację tkanki kostnej.
Mechanizm działania preparatu opiera się na tym, że kalcytriol jest najbardziej aktywnym metabolitem witaminy D3 powstającym naturalnie w organizmie. W przeciwieństwie do zwykłej witaminy D, która wymaga przekształcenia w nerkach i wątrobie do aktywnej postaci, kalcytriol jest gotowy do natychmiastowego działania. Zwiększa on wchłanianie wapnia z przewodu pokarmowego do krwi, wpływa na prawidłową czynność gruczołów przytarczycznych oraz reguluje procesy kostne. Dzięki temu pomaga utrzymać odpowiednie stężenie wapnia we krwi i wspiera prawidłową strukturę kości u pacjentów z wymienionymi schorzeniami.
Aktualna ulotka leku Detriol
| Detriol - 0,5 mcg, Kapsułki miękkie (Calcitriolum) |
| Detriol - 0,25 mcg, Kapsułki miękkie (Calcitriolum) |
Potencjalne zamienniki - aktualnie dostępne leki z tymi samymi substancjami czynnymi
Jaki jest skład Detriol, jakie substancje zawiera?
Substancją czynną preparatu jest kalcytriol (calcitriolum). Lek dostępny jest w dwóch mocach:
- Detriol 0,25 mikrograma – każda kapsułka miękka zawiera 0,25 mikrograma kalcytriolu
- Detriol 0,5 mikrograma – każda kapsułka miękka zawiera 0,5 mikrograma kalcytriolu
Pozostałe składniki zawartości kapsułki obejmują:
- olej arachidowy oczyszczony (olej z orzeszków ziemnych) – pełni rolę nośnika substancji czynnej
- butylowany hydroksyanizol – substancja przeciwutleniająca
- butylowany hydroksytoluen – substancja przeciwutleniająca
- etanol bezwodny (każda kapsułka zawiera 0,869 mg alkoholu)
Otoczka kapsułki składa się z:
- żelatyny
- glicerolu 85%
- sorbitolu 70% niekrystalizującego (każda kapsułka zawiera 6 mg sorbitolu)
- żelaza tlenku czerwonego (E 172) – barwnik
- tytanu dwutlenku (E 171) – tylko w kapsułkach 0,25 mikrograma
Kapsułki 0,25 mikrograma mają różowy kolor, natomiast kapsułki 0,5 mikrograma są czerwone. Obie postaci to owalne, miękkie kapsułki nieprzezroczyste.
Ważne informacje dotyczące składników: Preparat zawiera olej arachidowy (z orzeszków ziemnych), dlatego nie może być stosowany przez osoby uczulone na orzeszki ziemne lub soję. Obecność sorbitolu ma znaczenie dla osób z nietolerancją fruktozy. Niewielka ilość alkoholu w preparacie (mniej niż 1 mL piwa lub wina) nie powoduje zauważalnych skutków u większości pacjentów.
Lista leków oraz szczegółowe informacje na temat substancji czynnej
Co zrobić w przypadku przedawkowania Detriol?
Dotychczas nie odnotowano przypadków ostrego zatrucia preparatem. W oparciu o rozważania teoretyczne, jednorazowe przedawkowanie prawdopodobnie nie spowoduje natychmiastowych objawów chorobowych. Niemniej jednak przedawkowanie kalcytriolu może prowadzić do poważnych powikłań związanych ze zwiększeniem stężenia wapnia we krwi.
Możliwe objawy przedawkowania odpowiadają objawom zatrucia witaminą D i zwiększonego stężenia wapnia we krwi. Mogą obejmować:
- Osłabienie mięśni
- Uczucie ciągłego pragnienia
- Ból głowy
- Nudności i wymioty
- Zaparcia
- Ból brzucha
- Utratę masy ciała
- Odwodnienie
- Apatię i senność
- Zaburzenia psychiczne
- Zwiększoną objętość oddawanego moczu
- Gorączkę
Przewlekłe przedawkowanie może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak uogólnione zwapnienia naczyń krwionośnych, zwapnienie nerek oraz innych tkanek miękkich. Może również wystąpić zwiększenie stężenia kreatyniny we krwi, co wskazuje na pogorszenie czynności nerek.
Postępowanie w przypadku przedawkowania:
- Należy natychmiast skonsultować się z lekarzem w przypadku wystąpienia jakichkolwiek objawów mogących wskazywać na przedawkowanie
- Lekarz może zlecić badania laboratoryjne w celu oznaczenia stężenia wapnia w surowicy i moczu
- W przypadku potwierdzenia nadmiernego stężenia wapnia, lek zostanie odstawiony do czasu normalizacji parametrów
- Lekarz może zalecić zmniejszenie spożycia wapnia w diecie oraz zaprzestanie przyjmowania suplementów wapnia
- Może być konieczne zwiększenie spożycia płynów w celu przyspieszenia wydalania wapnia
Ze względu na krótki biologiczny okres półtrwania kalcytriolu, normalizacja zwiększonego stężenia wapnia w surowicy następuje w ciągu kilku dni od odstawienia lub zmniejszenia dawki, czyli znacznie szybciej niż w przypadku leczenia zwykłymi suplementami witaminy D3.
Pominięcie dawki: Jeśli pacjent zapomniał przyjąć dawkę leku, nie należy przyjmować dawki podwójnej w celu uzupełnienia pominiętej dawki. Należy po prostu kontynuować przyjmowanie leku zgodnie z ustalonym harmonogramem dawkowania.
Co mogę jeść i pić podczas stosowania Detriol – czy mogę spożywać alkohol?
Podczas stosowania Detriol szczególnie istotne jest przestrzeganie zaleceń dotyczących diety, ponieważ działanie leku jest bardzo ściśle związane z podażą wapnia w diecie.
Zasady dotyczące spożycia wapnia:
- Należy zawsze przestrzegać zaleconej przez lekarza diety wapniowej
- Trzeba unikać gwałtownego zwiększenia podaży wapnia w wyniku zmiany nawyków żywieniowych
- Szczególną ostrożność należy zachować przy zwiększonym spożyciu produktów mlecznych (mleko, sery, jogurty, twarogi)
- Suplementy wapnia można przyjmować wyłącznie zgodnie z zaleceniami lekarza – niekontrolowane stosowanie może prowadzić do zwiększenia stężenia wapnia we krwi
Produkty spożywcze wzbogacone witaminą D: Nie należy spożywać produktów spożywczych wzbogaconych witaminą D podczas leczenia, ponieważ może to prowadzić do przedawkowania witaminy D i podwyższenia stężenia wapnia we krwi. Podobnie nie wolno przyjmować żadnych dodatkowych suplementów witaminy D, jej analogów ani metabolitów.
Alkohol: W ulotce nie zawarto szczególnych ostrzeżeń dotyczących spożywania alkoholu podczas stosowania preparatu. Sam lek zawiera niewielką ilość alkoholu (0,869 mg etanolu w każdej kapsułce), co odpowiada ilości mniejszej niż 1 mL piwa lub wina i nie powoduje zauważalnych skutków. Niemniej jednak, nadmierne spożycie alkoholu może niekorzystnie wpływać na czynność wątroby i nerek, co ma znaczenie szczególnie u pacjentów z przewlekłą niewydolnością nerek. Należy zachować umiar lub skonsultować kwestię spożywania alkoholu z lekarzem prowadzącym.
Płyny: Jeśli czynność nerek jest prawidłowa, należy upewnić się, że ilość przyjmowanych płynów jest odpowiednia podczas leczenia. Właściwe nawodnienie wspiera prawidłowe wydalanie nadmiaru wapnia przez nerki.
Leki przeczyszczające i inne preparaty: Należy informować lekarza o stosowaniu wszelkich innych preparatów, ponieważ niektóre z nich mogą wpływać na wchłanianie kalcytriolu z przewodu pokarmowego. Dotyczy to szczególnie produktów przeczyszczających zawierających parafinę ciekłą oraz preparatów wiążących kwasy żółciowe.
Czy można stosować Detriol w okresie ciąży i karmienia piersią?
Brak doświadczenia w stosowaniu kalcytriolu podczas ciąży i karmienia piersią, dlatego stosowanie preparatu w tych okresach wymaga szczególnej ostrożności i ścisłego nadzoru lekarskiego.
Ciąża:
W okresie ciąży kalcytriol należy stosować tylko na wyraźne zalecenie lekarza, gdy spodziewane korzyści dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla dziecka. Decyzję o leczeniu podejmuje lekarz po dokładnym rozważeniu sytuacji klinicznej pacjentki.
Przedawkowanie kalcytriolu może zaszkodzić rozwijającemu się płodowi. Istnieje ryzyko wystąpienia:
- Upośledzenia fizycznego dziecka
- Upośledzenia umysłowego
- Chorób serca
- Chorób oczu
Podczas leczenia kobiet w ciąży konieczne jest ścisłe monitorowanie stężenia wapnia w surowicy. Kontrolę laboratoryjną należy prowadzić przez cały okres ciąży oraz rozszerzyć ją na czas tuż po porodzie (połóg), aby upewnić się, że parametry gospodarki wapniowej pozostają w normie.
Kobiety w wieku rozrodczym planujące ciążę powinny poinformować o tym lekarza prowadzącego leczenie, aby wspólnie ustalić dalsze postępowanie terapeutyczne.
Karmienie piersią:
Należy założyć, że kalcytriol przenika do mleka matki. Podczas leczenia kobiet karmiących piersią wymagana jest regularna kontrola stężenia wapnia w surowicy zarówno u matki, jak i u niemowlęcia. Jest to niezbędne do wczesnego wykrycia ewentualnych zaburzeń gospodarki wapniowej u dziecka karmionego piersią.
Lekarz prowadzący powinien regularnie oceniać, czy kontynuacja karmienia piersią podczas leczenia jest bezpieczna dla dziecka. W niektórych przypadkach może być konieczne rozważenie przerwania karmienia piersią lub zmiany terapii na bezpieczniejszą alternatywę.
Zalecenie ogólne: Jeśli pacjentka jest w ciąży, karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku. Nie należy samodzielnie podejmować decyzji o rozpoczęciu, kontynuacji lub przerwaniu leczenia w tych okresach.
Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)
| Detriol - 0,5 mcg, Kapsułki miękkie (Calcitriolum) |
| Detriol - 0,25 mcg, Kapsułki miękkie (Calcitriolum) |
