Degevma - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Degevma?

Degevma to lek zawierający denosumab – ludzkie przeciwciało monoklonalne, które działa poprzez hamowanie niszczenia tkanki kostnej. Preparat znajduje zastosowanie w dwóch głównych obszarach terapeutycznych związanych z problemami kostnymi w przebiegu chorób nowotworowych oraz specyficznych guzów kości.

Podstawowym wskazaniem do stosowania Degevma jest zapobieganie powikłaniom kostnym u dorosłych pacjentów z zaawansowanym procesem nowotworowym obejmującym kości. Dotyczy to przede wszystkim pacjentów z przerzutami nowotworowymi do kości pochodzącymi z różnych guzów litych, w tym raka piersi, raka gruczołu krokowego, niedrobnokomórkowego raka płuca, raka nerki oraz innych nowotworów. Preparat znajduje również zastosowanie u chorych ze szpiczakiem plazmocytowym – nowotworem złośliwym układu krwiotwórczego, który charakteryzuje się inwazją komórek nowotworowych do szpiku kostnego.

Lek zapobiega poważnym powikłaniom kostnym określanym jako zdarzenia związane z układem kostnym (SRE). Do tej grupy należą:

• złamania patologiczne kości (zarówno kręgosłupa, jak i innych kości), które mogą wystąpić spontanicznie lub w wyniku niewielkiego urazu z powodu osłabienia struktury kostnej przez proces nowotworowy
• konieczność napromieniania kości w celu złagodzenia objawów lub zapobieżenia złamaniom
• ucisk rdzenia kręgowego spowodowany rozrostem nowotworu w obrębie kręgosłupa, stanowiący stan zagrożenia neurologicznego
• konieczność wykonywania zabiegów operacyjnych w obrębie kości w celu stabilizacji złamań lub usunięcia masy nowotworowej

Drugim ważnym wskazaniem jest leczenie guza olbrzymiokomórkowego kości (ang. giant cell tumour of bone, GCTB). Ten rzadki nowotwór kości występuje najczęściej w końcowych częściach kości długich, w pobliżu stawów. Degevma stosuje się u dorosłych oraz młodzieży z dojrzałym układem kostnym (po zakończeniu wzrostu kości) w dwóch szczególnych sytuacjach klinicznych. Pierwszą jest obecność nieoperacyjnej postaci guza olbrzymiokomórkowego kości, gdy guz znajduje się w lokalizacji uniemożliwiającej bezpieczne przeprowadzenie zabiegu chirurgicznego (np. w kręgosłupie, w okolicy krzyżowej, w postaci mnogich ognisk czy z przerzutami do płuc). Drugą sytuacją jest przypadek, gdy zabieg chirurgiczny mógłby spowodować ciężkie okaleczenie pacjenta, na przykład wymagałby amputacji kończyny, resekcji stawu lub innych rozległych operacji prowadzących do znacznego kalectwa funkcjonalnego.

Mechanizm działania Degevma opiera się na blokowaniu specyficznego białka zwanego RANKL (ligand aktywatora receptora jądrowego czynnika kappa-B). RANKL odgrywa kluczową rolę w procesie resorpcji kostnej, pobudzając aktywność osteoklastów – komórek odpowiedzialnych za rozkład tkanki kostnej. W warunkach fizjologicznych proces ten stanowi element prawidłowej przebudowy kości, jednak w przebiegu chorób nowotworowych obejmujących kości dochodzi do nadmiernej aktywności osteoklastów, co prowadzi do osłabienia struktury kości i powstawania zmian osteolitycznych. Poprzez wiązanie się z RANKL, denosumab zapobiega jego interakcji z receptorem RANK na powierzchni osteoklastów, hamując w ten sposób ich powstawanie, funkcjonowanie i przeżycie. W efekcie zmniejsza się niszczenie tkanki kostnej indukowane przez nowotwór.

W przypadku guza olbrzymiokomórkowego kości mechanizm działania jest nieco odmienny. Ten typ nowotworu charakteryzuje się obecnością nowotworowych komórek zrębowych wykazujących nadmierną ekspresję RANKL oraz podobnych do osteoklastów komórek olbrzymich zawierających receptor RANK. To właśnie interakcja między tymi elementami prowadzi do miejscowego niszczenia kości. Denosumab, blokując RANKL, doprowadza do istotnej redukcji lub całkowitej eliminacji komórek olbrzymich podobnych do osteoklastów. W konsekwencji ograniczona zostaje osteoliza (rozkład tkanki kostnej), a proliferacyjne podścielisko guza zostaje zastąpione przez nieproliferacyjną, zróżnicowaną, gęsto utkaną nową tkankę kostną, co może prowadzić do stabilizacji lub nawet częściowego wycofania się zmian chorobowych.

Ważnym aspektem stosowania Degevma jest możliwość jego zastosowania u pacjentów, u których wcześniejsze leczenie bisfosfonianami (inną grupą leków hamujących resorpcję kostną) okazało się nieskuteczne lub którzy nie mogą przyjmować bisfosfonianów z powodu przeciwwskazań, takich jak ciężkie zaburzenia czynności nerek. Degevma nie wymaga modyfikacji dawkowania u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek, w tym u osób poddawanych dializoterapii, co stanowi istotną przewagę nad niektórymi innymi opcjami terapeutycznymi.

Aktualna ulotka leku Degevma

Jaki jest skład Degevma, jakie substancje zawiera?

Substancja czynna:

Każda fiolka zawiera 120 mg denosumabu w 1,7 ml roztworu, co odpowiada stężeniu 70 mg/ml. Denosumab jest ludzkim przeciwciałem monoklonalnym klasy IgG2, wytwarzanym metodą rekombinacji DNA z wykorzystaniem linii komórkowej pochodzącej z jajnika chomika chińskiego.

Substancje pomocnicze:

• trójwodny octan sodu – substancja buforująca
• kwas octowy lodowaty – reguluje pH roztworu
• sorbitol (E420) – 80 mg w każdej fiolce, substancja pomocnicza wpływająca na stabilność preparatu
• polisorbat 20 – 0,17 mg na dawkę, substancja powierzchniowo czynna stabilizująca białko
• woda do wstrzykiwań

Roztwór charakteryzuje się pH w zakresie 4,9-5,5. Preparat ma postać klarownego do opalizującego roztworu, bezbarwnego do bladożółtego. Zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na dawkę, co oznacza, że można go uznać za produkt praktycznie wolny od sodu.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Degevma?

W badaniach klinicznych nie odnotowano przypadków przedawkowania Degevma. Denosumab był bezpiecznie podawany w badaniach w dawkach do 180 mg co 4 tygodnie oraz w schemacie 120 mg tygodniowo przez 3 kolejne tygodnie, co przekracza standardowe dawkowanie terapeutyczne.

W razie podejrzenia przedawkowania pacjent powinien pozostawać pod obserwacją medyczną. Leczenie przedawkowania jest objawowe i wspomagające. Szczególną uwagę należy zwrócić na monitorowanie stężenia wapnia we krwi, ponieważ nadmierna dawka leku może zwiększyć ryzyko wystąpienia hipokalcemii (obniżonego stężenia wapnia). W przypadku wystąpienia objawów hipokalcemii, takich jak drętwienie lub mrowienie palców, okolicy ust, skurcze mięśni, drgawki lub zaburzenia rytmu serca, konieczne może być zastosowanie dożylnej suplementacji wapnia oraz intensywne monitorowanie parametrów biochemicznych.

Ze względu na to, że denosumab jest dużym białkiem (przeciwciałem monoklonalnym), nie jest usuwany z organizmu za pomocą standardowych metod dializy. Leczenie przedawkowania skupia się na kontroli objawów i zapewnieniu odpowiedniego poziomu wapnia w organizmie do czasu, gdy stężenie leku w surowicy nie zmniejszy się naturalnie w procesach metabolicznych.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Degevma – czy mogę spożywać alkohol?

Nie ma szczególnych ograniczeń dietetycznych związanych ze stosowaniem Degevma. Pacjent może normalnie się odżywiać i przyjmować płyny zgodnie ze swoimi zwyczajami oraz zaleceniami ogólnymi dotyczącymi diety w przebiegu choroby podstawowej.

Zalecenia dotyczące wapnia i witaminy D:

Podczas leczenia Degevma szczególnie ważne jest zapewnienie odpowiedniej podaży wapnia i witaminy D. Wszyscy pacjenci powinni przyjmować co najmniej 500 mg wapnia i 400 j.m. witaminy D dziennie (chyba że stężenie wapnia we krwi jest podwyższone). Warto włączyć do diety produkty bogate w wapń:

• produkty mleczne (mleko, jogurty, sery, kefir)
• ryby spożywane z ości (sardynki, szproty)
• warzywa zielone (brokuły, jarmużą, kapustę)
• produkty wzbogacane wapniem (soki, mleka roślinne)
• orzechy i nasiona (migdały, sezam)

Alkohol:

Nie stwierdzono bezpośrednich interakcji między Degevma a alkoholem. Lek nie jest metabolizowany przez wątrobę w sposób typowy dla małych cząsteczek chemicznych, co minimalizuje ryzyko interakcji z substancjami wpływającymi na enzymy wątrobowe. Niemniej jednak należy pamiętać, że nadmierne spożycie alkoholu może niekorzystnie wpływać na metabolizm wapnia i witaminy D, a także na zdrowie kości w ogóle. Ponadto alkohol może nasilać niektóre objawy niepożądane związane z leczeniem przeciwnowotworowym.

U pacjentów leczonych z powodu chorób nowotworowych zalecenia dotyczące alkoholu powinny być zgodne z ogólnymi wytycznymi onkologicznymi. Warto ograniczyć lub unikać spożycia alkoholu, szczególnie gdy pacjent otrzymuje jednocześnie chemioterapię, radioterapię lub inne leki, które mogą obciążać wątrobę lub współdziałać z alkoholem. Decyzję dotyczącą spożywania alkoholu w trakcie leczenia należy przedyskutować z lekarzem prowadzącym, biorąc pod uwagę indywidualną sytuację kliniczną pacjenta.

Czy można stosować Degevma w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ciąża:

Degevma nie jest zalecany do stosowania u kobiet w ciąży. Brak wystarczających danych dotyczących stosowania denosumabu u kobiet w okresie ciąży. Badania na zwierzętach wykazały toksyczny wpływ na reprodukcję. W badaniach na małpach podawanie denosumabu przez całą ciążę prowadziło do zwiększonej częstości martwych urodzeń i śmiertelności poporodowej, nieprawidłowego wzrostu kości u potomstwa, osłabienia ich wytrzymałości, zmniejszonej hematopoezy, nieprawidłowego ustawienia zębów oraz braku obwodowych węzłów chłonnych.

Należy poinformować lekarza, jeśli pacjentka jest w ciąży, podejrzewa, że może być w ciąży lub planuje zajście w ciążę. Kobiety w wieku rozrodczym przyjmujące Degevma powinny stosować skuteczne metody antykoncepcyjne podczas leczenia oraz przez co najmniej 5 miesięcy po podaniu ostatniej dawki leku. Taki długi okres jest niezbędny ze względu na stosunkowo długi okres półtrwania przeciwciała monoklonalnego w organizmie.

Potencjalny wpływ denosumabu na płód jest większy w drugim i trzecim trymestrze ciąży, ponieważ przeciwciała monoklonalne są transportowane przez łożysko w sposób liniowy w miarę rozwoju ciąży, przy czym największa ich ilość przenika do krążenia płodowego w trzecim trymestrze. Jeśli kobieta zajdzie w ciążę w trakcie stosowania Degevma lub w okresie krótszym niż 5 miesięcy po zakończeniu leczenia, powinna niezwłocznie poinformować o tym lekarza prowadzącego w celu oceny ryzyka i ustalenia dalszego postępowania.

Karmienie piersią:

Nie wiadomo, czy denosumab przenika do mleka kobiet karmiących piersią. Badania prowadzone na myszach z usuniętym genem RANKL (celem działania denosumabu) sugerują, że brak RANKL podczas ciąży może zaburzać dojrzewanie gruczołów sutkowych, prowadząc do poporodowych zaburzeń laktacji. Ze względu na możliwość wystąpienia działań niepożądanych u karmionego piersią niemowlęcia, należy podjąć decyzję o zaprzestaniu karmienia piersią lub o przerwaniu stosowania Degevma, rozważając korzyści z karmienia piersią dla dziecka oraz korzyści z leczenia dla matki.

Jeśli kobieta karmi piersią w trakcie stosowania Degevma, powinna poinformować o tym lekarza prowadzącego. Decyzja powinna być indywidualna i uwzględniać pilność leczenia, dostępność alternatywnych opcji terapeutycznych oraz możliwość czasowego przerwania karmienia piersią.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)