Tenofovir Zentiva - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Tenofovir Zentiva?

Tenofovir Zentiva to lek przeciwretrowirusowy zawierający substancję czynną tenofowir dizoproksylu, który należy do grupy nukleotydowych inhibitorów odwrotnej transkryptazy (NRTI). Mechanizm działania leku polega na zakłócaniu normalnego funkcjonowania kluczowych enzymów wirusowych – w przypadku HIV jest to odwrotna transkryptaza, natomiast w wirusowym zapaleniu wątroby typu B – polimeraza DNA. Dzięki blokowaniu tych enzymów lek hamuje proces replikacji wirusów w organizmie.

Podstawowym wskazaniem do stosowania leku jest leczenie zakażenia wirusem HIV (ludzkim wirusem niedoboru odporności) u dorosłych oraz młodzieży w wieku od 12 do mniej niż 18 lat o masie ciała co najmniej 35 kg. Ważne jest, że u młodzieży lek stosuje się wyłącznie wtedy, gdy wcześniejsze leczenie innymi preparatami przeciwretrowirusowymi nie przyniosło oczekiwanych rezultatów z powodu rozwoju oporności wirusa lub wystąpienia niepożądanych reakcji. W terapii HIV Tenofovir Zentiva zawsze musi być stosowany w skojarzeniu z innymi lekami przeciwretrowirusowymi – nigdy jako monoterapia.

Drugą istotną grupą wskazań jest przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B wywołane przez wirus HBV. Lek można stosować u dorosłych oraz młodzieży w wieku od 12 do mniej niż 18 lat o masie ciała minimum 35 kg. Należy podkreślić, że pacjent nie musi być zakażony wirusem HIV, aby otrzymać przepis na Tenofovir Zentiva w leczeniu wirusowego zapalenia wątroby typu B. Lek nie wyleczy zakażenia HIV ani HBV całkowicie, jednak znacząco hamuje replikację wirusów i pomaga kontrolować przebieg choroby.

W przypadku pacjentów zakażonych jednocześnie HIV i HBV lekarz prowadzący dobierze odpowiednią strategię terapeutyczną, uwzględniając konieczność jednoczesnego leczenia obu zakażeń. Pacjenci przyjmujący Tenofovir Zentiva nadal mogą rozwijać zakażenia oportunistyczne i inne choroby związane z HIV, dlatego pozostają pod stałą kontrolą medyczną. Lek wymaga regularnego monitorowania czynności nerek i wątroby, zwłaszcza u pacjentów z wcześniej stwierdzonymi chorobami tych narządów.

Istotne jest zachowywanie środków ostrożności zapobiegających przenoszeniu wirusa HBV na inne osoby poprzez kontakt seksualny lub zakażoną krew, ponieważ lek nie eliminuje ryzyka transmisji. U pacjentów z zaawansowanym stadium zakażenia HIV (AIDS) po rozpoczęciu leczenia może dojść do zespołu rekonstytucji immunologicznej – wzmocniony układ odpornościowy zaczyna aktywnie zwalczać dotychczas utajone zakażenia, co może objawiać się objawami stanu zapalnego.

Aktualna ulotka leku Tenofovir Zentiva

Jaki jest skład Tenofovir Zentiva, jakie substancje zawiera?

Substancja czynna: każda tabletka powlekana zawiera 245 mg tenofowiru dizoproksylu w postaci fumaranu.

Substancje pomocnicze w rdzeniu tabletki:

• laktoza jednowodna
• powidon
• kroskarmeloza sodowa (E468)
• celuloza mikrokrystaliczna
• magnezu stearynian (E572)

Substancje w otoczce tabletki:

• hypromeloza
• tytanu dwutlenek (E171)
• triacetyna
• indygotyna w postaci laku (E132) – nadaje charakterystyczny jasnobłękitny kolor

Tabletki mają kształt podłużny, są obustronnie wypukłe, jasnoniebieskie, o wymiarach około 17 mm × 8 mm. Ze względu na obecność laktozy jednowodnej w składzie, pacjenci z nietolerancją niektórych cukrów powinni skonsultować się z lekarzem przed rozpoczęciem stosowania preparatu.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Tenofovir Zentiva?

Pomyłkowe przyjęcie zbyt wielu tabletek Tenofovir Zentiva może zwiększyć ryzyko wystąpienia działań niepożądanych charakterystycznych dla tego leku. W razie podejrzenia przedawkowania należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem lub zgłosić się do izby przyjęć najbliższego szpitala.

Udając się po pomoc medyczną, warto zabrać ze sobą opakowanie z tabletkami lub ulotkę leku, aby personel medyczny mógł szybko zidentyfikować przyjętą substancję i jej dawkę. Ułatwi to podjęcie właściwych działań terapeutycznych. Nie należy wywoływać wymiotów na własną rękę bez konsultacji z lekarzem lub personelem medycznym.

Przedawkowanie może nasilić typowe działania niepożądane leku, takie jak zaburzenia czynności nerek, obniżenie stężenia fosforanów we krwi czy dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego. W warunkach szpitalnych możliwe jest monitorowanie parametrów życiowych i funkcji narządów oraz wdrożenie leczenia objawowego w razie konieczności.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Tenofovir Zentiva – czy mogę spożywać alkohol?

Tenofovir Zentiva należy zawsze przyjmować z jedzeniem – może to być regularny posiłek lub lekka przekąska. Przyjmowanie leku na czczo zmniejsza wchłanianie substancji czynnej, co może obniżyć skuteczność terapii.

W ulotce nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących bezpośrednich interakcji z alkoholem w kontekście samego tenofowiru. Należy jednak pamiętać, że spożywanie alkoholu może niekorzystnie wpływać na wątrobę, co jest szczególnie istotne u pacjentów z wirusowym zapaleniem wątroby typu B lub współistniejącymi chorobami wątroby. Alkohol może również nasilać immunosupresję u osób zakażonych HIV.

U pacjentów leczonych z powodu zakażenia HIV, którzy mają dodatkowo przewlekłe wirusowe zapalenie wątroby typu B lub C, istnieje podwyższone ryzyko ciężkich działań niepożądanych dotyczących wątroby. Spożywanie alkoholu w tej grupie chorych może dodatkowo obciążać wątrobę i zwiększać ryzyko powikłań. Dlatego zaleca się ograniczenie lub całkowitą rezygnację ze spożycia alkoholu podczas terapii.

Nie ma specjalnych ograniczeń dotyczących rodzaju posiłków czy napojów przyjmowanych z lekiem. Tabletkę można popijać wodą, sokiem pomarańczowym lub winogronowym (szczególnie w przypadku rozdrobionych tabletek). Warto konsultować z lekarzem lub farmaceutą wszelkie wątpliwości dotyczące diety i stylu życia podczas terapii.

Czy można stosować Tenofovir Zentiva w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ciąża: jeśli pacjentka jest w ciąży, przypuszcza że może być w ciąży lub planuje zajście w ciążę, powinna niezwłocznie poinformować o tym lekarza przed zastosowaniem Tenofovir Zentiva. Jeśli kobieta przyjmowała lek w okresie ciąży, lekarz może zalecić regularne badania krwi oraz inne badania diagnostyczne w celu monitorowania rozwoju dziecka.

U dzieci, których matki przyjmowały w okresie ciąży leki z grupy NRTI (do której należy tenofowir), korzyść ze zmniejszenia możliwości zakażenia HIV przeważa nad ryzykiem związanym z wystąpieniem potencjalnych działań niepożądanych. Niemniej jednak każda sytuacja wymaga indywidualnej oceny lekarza prowadzącego.

Karmienie piersią u matek zakażonych HIV: nie zaleca się karmienia piersią przez kobiety zakażone wirusem HIV, ponieważ wirus może być przekazywany dziecku z mlekiem matki. Jeśli pacjentka karmi piersią lub rozważa karmienie piersią, powinna jak najszybciej porozmawiać z lekarzem w celu ustalenia bezpiecznej strategii żywienia dziecka.

Karmienie piersią u matek zakażonych HBV: jeśli matka ma wirusowe zapalenie wątroby typu B, a dziecku podano odpowiednie leki profilaktyczne zapobiegające przeniesieniu HBV podczas porodu, pacjentka może mieć możliwość karmienia piersią. Decyzja ta wymaga jednak szczegółowej konsultacji z lekarzem i uzyskania pełnych informacji na temat bezpieczeństwa.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)