Myfenax - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Myfenax?

Myfenax jest lekiem immunosupresyjnym zawierającym mykofenolan mofetylu jako substancję czynną. Mykofenolan mofetylu to lek, który zmniejsza aktywność układu odpornościowego organizmu poprzez hamowanie syntezy nukleotydów guaninowych, co prowadzi do ograniczenia proliferacji limfocytów T i B.

Produkt stosuje się w skojarzeniu z innymi lekami immunosupresyjnymi, takimi jak cyklosporyna i kortykosteroidy, w celu zapobiegania ostremu odrzucaniu przeszczepów u pacjentów po transplantacji narządów miąższowych. Lek jest przeznaczony zarówno dla dorosłych, jak i dzieci oraz młodzieży w wieku od 1 roku do 18 lat.

Główne wskazania obejmują profilaktykę ostrego odrzucania przeszczepu w następujących przypadkach:

• Przeszczepienie nerki – zapobieganie odrzucaniu allogenicznych przeszczepów nerek u biorców, którzy otrzymali przeszczep od dawcy żywego lub zmarłego
• Przeszczepienie serca – profilaktyka odrzucania u pacjentów po transplantacji serca, stosowana jako element wielolekowej terapii immunosupresyjnej
• Przeszczepienie wątroby – zapobieganie odrzucaniu przeszczepionej wątroby u biorców allogenicznych przeszczepów wątroby

Mechanizm działania mykofenolanu mofetylu polega na selektywnym, niekompetycyjnym i odwracalnym hamowaniu dehydrogenazy inozynomonofosforanu (IMPDH), kluczowego enzymu w szlaku syntezy puryn de novo. Ponieważ limfocyty T i B są szczególnie zależne od tego szlaku metabolicznego, podczas gdy inne komórki organizmu mogą wykorzystywać alternatywne drogi syntezy, mykofenolan wywiera silniejsze działanie cytostatyczne właśnie na te komórki układu odpornościowego. Dodatkowo wpływa na komórkowe punkty kontrolne odpowiedzialne za programowanie metaboliczne limfocytów, prowadząc do stanu anergii limfocytów T, w którym komórki przestają reagować na swoisty antygen.

Leczenie tym lekiem powinien rozpoczynać i kontynuować lekarz posiadający doświadczenie w prowadzeniu pacjentów po przeszczepieniu narządów. Terapia jest kontynuowana tak długo, jak długo istnieje potrzeba zapobiegania odrzucaniu przeszczepionego narządu, zazwyczaj przez całe życie pacjenta po transplantacji.

Aktualna ulotka leku Myfenax

Jaki jest skład Myfenax, jakie substancje zawiera?

Myfenax dostępny jest w dwóch postaciach farmaceutycznych: kapsułki twarde o mocy 250 mg oraz tabletki powlekane o mocy 500 mg. Wybór odpowiedniej postaci zależy od zalecanej dawki oraz zdolności pacjenta do połykania preparatu.

Substancja czynna:

• Każda kapsułka twarda zawiera 250 mg mykofenolanu mofetylu
• Każda tabletka powlekana zawiera 500 mg mykofenolanu mofetylu

Substancje pomocnicze w kapsułkach twardych 250 mg:

Zawartość kapsułki: skrobia kukurydziana żelowana, powidon K-30, kroskarmeloza sodowa, magnezu stearynian.

Otoczka kapsułki składa się z żelatyny oraz barwników. Wieczko kapsułki zawiera indygokarmin (E132) i tytanu dwutlenek (E171), natomiast korpus kapsułki zawiera żelaza tlenek czerwony (E172), żelaza tlenek żółty (E172) oraz tytanu dwutlenek (E171). Na obu częściach kapsułki znajduje się czarny tusz zawierający szelak, tlenek żelaza czarny (E172), glikol propylenowy i potasu wodorotlenek.

Substancje pomocnicze w tabletkach powlekanych 500 mg:

Rdzeń tabletki: celuloza mikrokrystaliczna, powidon K-30, magnezu stearynian, kroskarmeloza sodowa.

Otoczka tabletki: hypromeloza (HPMC 2910), tytanu dwutlenek (E171), makrogol (PEG 400), talk, indygotyna (E132), żelaza tlenek czarny (E172), żelaza tlenek czerwony (E172).

Wygląd preparatów:

• Kapsułki twarde 250 mg mają korpus w kolorze karmelowym, nieprzezroczysty, oznakowany czarnym napisem „250", oraz wieczko w kolorze jasnoniebieskim, nieprzezroczyste, oznakowane czarnym napisem „M"
• Tabletki powlekane 500 mg są owalne, barwy lawendowej, oznakowane napisem „M500" na jednej stronie i gładkie na drugiej

Lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na jednostkę dawkową, co oznacza, że jest uznawany za „wolny od sodu". Ta informacja jest istotna dla pacjentów stosujących dietę niskosodową.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Myfenax?

Przedawkowanie leku Myfenax może prowadzić do nadmiernego hamowania układu immunologicznego, zwiększonej wrażliwości na zakażenia oraz hamowania czynności szpiku kostnego. W przypadku przyjęcia większej niż zalecana liczby kapsułek lub tabletek albo podejrzenia, że lek mogło połknąć dziecko, należy natychmiast skontaktować się z oddziałem ratunkowym najbliższego szpitala lub lekarzem prowadzącym.

Z badań klinicznych oraz doświadczeń po wprowadzeniu leku do obrotu wynika, że w większości zgłoszonych przypadków przedawkowania nie raportowano działań niepożądanych lub były one zgodne ze znanym profilem bezpieczeństwa produktu i miały korzystny wynik. Jednak zgłaszano również pojedyncze poważne przypadki przedawkowania, w tym przypadki śmiertelne.

Postępowanie w przypadku przedawkowania:

• W razie rozwinięcia się neutropenii (zmniejszenia liczby granulocytów obojętnochłonnych poniżej 1,3 x 10³/µl) należy przerwać podawanie leku lub zmniejszyć jego dawkę
• Hemodializa nie pozwala na usunięcie klinicznie znacznych ilości kwasu mykofenolowego (MPA) i jego głównego metabolitu MPAG ze względu na wysokie wiązanie z białkami osocza
• Środki wiążące kwasy żółciowe, takie jak cholestyramina, mogą przyczynić się do usunięcia MPA poprzez zmniejszenie jego krążenia jelitowo-wątrobowego. Jednorazowe podanie 4 g cholestyraminy trzy razy na dobę przez 4 dni powodowało zmniejszenie wartości pola pod krzywą (AUC) dla MPA o około 40%

Pacjenci, którzy przyjęli nadmierną dawkę leku, powinni być monitorowani pod kątem objawów niewydolności szpiku kostnego, w tym neutropenii, niedokrwistości oraz małopłytkowości. Należy również zwracać uwagę na objawy zakażeń, niespodziewane wystąpienie siniaków, krwawień lub innych objawów związanych z zaburzeniami czynności szpiku kostnego. Pacjenci wymagają ścisłego nadzoru medycznego i monitorowania parametrów laboratoryjnych, szczególnie morfologii krwi.

Ze względu na ryzyko nadmiernej immunosupresji, pacjenci po przedawkowaniu mogą wymagać zmniejszenia dawki lub czasowego przerwania podawania innych leków immunosupresyjnych stosowanych w terapii skojarzonej. Należy przy tym zachować właściwą opiekę nad biorcami przeszczepów, aby zredukować ryzyko odrzucenia przeszczepu.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Myfenax – czy mogę spożywać alkohol?

Lek Myfenax można przyjmować z posiłkiem lub bez posiłku. Spożywany jednocześnie pokarm nie ma istotnego wpływu na stopień wchłaniania leku (wartość AUC dla kwasu mykofenolowego) u pacjentów po przeszczepieniu nerki otrzymujących dawkę 1,5 g dwa razy na dobę. Jednak maksymalne stężenie kwasu mykofenolowego we krwi (Cmax) może być zmniejszone o około 40% w obecności pokarmu, co nie ma znaczenia klinicznego dla skuteczności terapii.

Spożywanie alkoholu:

W charakterystyce produktu leczniczego nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących interakcji między mykofenolanem mofetylu a alkoholem. Należy jednak pamiętać, że lek ten jest stosowany u pacjentów po przeszczepieniu narządów, którzy znajdują się w stanie obniżonej odporności i przyjmują skojarzenie kilku leków immunosupresyjnych. Alkohol może dodatkowo obciążać wątrobę, której prawidłowe funkcjonowanie jest kluczowe dla metabolizmu mykofenolanu mofetylu. Ponadto, alkohol może nasilać niektóre działania niepożądane leku, takie jak zawroty głowy, senność czy zaburzenia żołądkowo-jelitowe.

Ze względu na powyższe, zaleca się unikanie lub znaczne ograniczenie spożycia alkoholu podczas leczenia tym lekiem. Decyzję w tej kwestii należy skonsultować z lekarzem prowadzącym, który zna pełną sytuację kliniczną pacjenta i może udzielić indywidualnych zaleceń.

Interakcje z lekami zobojętniającymi sok żołądkowy i inhibitorami pompy protonowej:

Zaobserwowano zmniejszenie narażenia na kwas mykofenolowy, gdy lek podawano jednocześnie z lekami zobojętniającymi kwas żołądkowy (takimi jak wodorotlenek magnezu i glinu) oraz inhibitorami pompy protonowej (w tym lanzoprazolem i pantoprazolem). Nie stwierdzono jednak istotnych różnic w odsetku odrzucania przeszczepu czy utraty przeszczepu u pacjentów stosujących mykofenolan mofetylu równocześnie z inhibitorami pompy protonowej i bez tych inhibitorów. Jeśli zachodzi konieczność stosowania takich leków, należy poinformować o tym lekarza prowadzącego.

Czy można stosować Myfenax w okresie ciąży i karmienia piersią?

Mykofenolan mofetylu jest substancją o silnym działaniu teratogennym na człowieka. Lek ten jest przeciwwskazany w ciąży, chyba że nie ma odpowiedniej alternatywnej metody zapobiegania odrzuceniu przeszczepu. Po narażeniu na mykofenolan mofetylu w czasie ciąży zgłaszano przypadki samoistnych poronień na poziomie 45-49% oraz wady wrodzone na poziomie 23-27%.

Ciąża:

Mykofenolan podawany w czasie ciąży znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia samoistnych poronień i wad wrodzonych u nienarodzonego dziecka. Do najczęściej zgłaszanych wad wrodzonych należą:

• Nieprawidłowości ucha – nieprawidłowo uformowane lub brak ucha zewnętrznego, zarośnięcie zewnętrznego kanału słuchowego
• Wady twarzy – rozszczep wargi, rozszczep podniebienia, małożuchwie, hiperteloryzm oczny
• Nieprawidłowości oka – szczelina, coloboma
• Wrodzone wady serca – ubytki przegrody przedsionka i komory
• Wady palców – polidaktylia, syndaktylia
• Wady tchawicy i przełyku – zarośnięcie przełyku
• Wady układu nerwowego – rozszczep kręgosłupa
• Nieprawidłowości nerek

Odnotowano również pojedyncze przypadki małoocza, wrodzonej torbieli splotu naczyniówki, niewykształcenia przegrody przezroczystej oraz niewykształcenia nerwu węchowego.

Wymogi przed rozpoczęciem leczenia u kobiet w wieku rozrodczym:

Nie można rozpocząć leczenia u kobiety w wieku rozrodczym bez uzyskania ujemnego wyniku testu ciążowego. Przed rozpoczęciem leczenia pacjentki powinny uzyskać ujemny wynik dwóch testów ciążowych o czułości przynajmniej 25 mIU/ml, wykonanych z surowicy lub moczu, aby wykluczyć niezamierzone narażenie płodu na mykofenolan. Zaleca się wykonanie drugiego testu 8-10 dni po pierwszym.

W przypadku przeszczepu od zmarłego dawcy, gdy nie jest możliwe wykonanie dwóch testów w odstępie 8-10 dni przed rozpoczęciem leczenia, test ciążowy musi zostać wykonany bezpośrednio przed rozpoczęciem leczenia, a kolejny test 8-10 dni później. Testy ciążowe powinny być powtarzane zgodnie z wymogami klinicznymi, na przykład po zgłoszeniu jakichkolwiek nieprawidłowości związanych z antykoncepcją.

Antykoncepcja:

Kobiety w wieku rozrodczym przed rozpoczęciem leczenia, w trakcie leczenia i przez 6 tygodni po jego zakończeniu muszą stosować przynajmniej jedną skuteczną metodę antykoncepcji, chyba że wybraną jej formą jest całkowite powstrzymywanie się od współżycia. Zaleca się jednoczesne stosowanie dwóch uzupełniających się metod antykoncepcji, aby ograniczyć ryzyko nieskuteczności ich działania i niezamierzonej ciąży.

Należy natychmiast poinformować lekarza, jeśli pacjentka zajdzie w ciążę w trakcie leczenia mykofenolanem. Należy jednak w dalszym ciągu przyjmować lek do czasu skontaktowania z lekarzem, który oceni sytuację i zaleci odpowiednie postępowanie.

Karmienie piersią:

Stosowanie leku Myfenax jest przeciwwskazane u kobiet karmiących piersią. Ograniczone dane pokazują, że kwas mykofenolowy przenika do mleka ludzkiego. Ze względu na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych wywołanych przez kwas mykofenolowy u dzieci karmionych piersią, karmienie piersią podczas leczenia tym lekiem jest niedozwolone.

Mężczyźni:

Ograniczone dostępne dane kliniczne nie wskazują na zwiększone ryzyko wad wrodzonych u dziecka ani poronienia po ekspozycji ojca na mykofenolan mofetylu. Jednak ryzyka tego nie można całkowicie wykluczyć. W ramach środków ostrożności zaleca się, by seksualnie aktywni mężczyźni lub ich partnerki stosowali skuteczną antykoncepcję podczas leczenia mężczyzny i przez co najmniej 90 dni po zakończeniu przyjmowania mykofenolanu mofetylu. Mężczyźni w wieku rozrodczym powinni mieć świadomość zagrożeń związanych z poczęciem dziecka i omówić je z wykwalifikowanym personelem medycznym.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)