Epanutin parenteral

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Epanutin Parenteral?

Epanutin Parenteral to lek przeciwdrgawkowy zawierający fenytoinę sodową, substancję należącą do grupy pochodnych hydantoiny. Mechanizm jego działania polega na stabilizacji błon komórkowych neuronów i zmniejszeniu ich nadmiernej pobudliwości. Fenytoina działa poprzez blokowanie kanałów sodowych w komórkach nerwowych, co zapobiega rozprzestrzenianiu się nieprawidłowych wyładowań elektrycznych w mózgu odpowiedzialnych za wystąpienie napadów padaczkowych.

Głównym wskazaniem do stosowania Epanutin Parenteral jest opanowanie stanu padaczkowego oraz powtarzających się w krótkich odstępach czasu napadów padaczkowych, które wymagają natychmiastowej interwencji medycznej. Stan padaczkowy to zagrażająca życiu sytuacja, w której napady drgawkowe trwają powyżej 5 minut lub występują jeden po drugim bez odzyskania przytomności między nimi. W takich przypadkach konieczne jest szybkie podanie leku dożylnie, aby przerwać nieprawidłową aktywność elektryczną mózgu i zapobiec potencjalnym powikłaniom neurologicznym.

Kolejnym istotnym zastosowaniem preparatu jest zapobieganie drgawkom po zabiegach neurochirurgicznych oraz urazach głowy. Pacjenci po operacjach mózgu lub poważnych urazach czaszki są w grupie podwyższonego ryzyka wystąpienia napadów padaczkowych. Profilaktyczne podanie fenytoiny w formie parenteralnej pozwala na utrzymanie odpowiedniego stężenia leku we krwi już od pierwszych chwil po zabiegu, co skutecznie chroni przed rozwojem drgawek w krytycznym okresie pooperacyjnym.

Epanutin Parenteral znajduje również zastosowanie w ostrych zaburzeniach rytmu serca, szczególnie w przypadku zagrażających życiu komorowych zaburzeń rytmu oraz arytmii wywołanych zatruciami glikozydami naparstnicy. Lek może być stosowany podczas znieczulenia ogólnego, operacji kardiochirurgicznych, cewnikowania serca oraz defibrylacji elektrycznej. Należy jednak podkreślić, że fenytoinę stosuje się w kardiologii, gdy inne leki przeciwarytmiczne nie przyniosły poprawy klinicznej lub gdy istnieją przeciwwskazania do ich podania. Preparat ten nie zwiększa przeżywalności pacjentów z komorowymi zaburzeniami rytmu serca, dlatego jest traktowany jako lek drugiego rzutu.

Ze względu na formę parenteralną, Epanutin jest przeznaczony do stosowania wyłącznie w warunkach szpitalnych, pod ścisłą kontrolą lekarską. Wymaga monitorowania parametrów życiowych pacjenta, w tym zapisu EKG i ciśnienia tętniczego krwi podczas podawania. Produkt jest zarezerwowany dla sytuacji nagłych, w których doustne podanie leku nie jest możliwe lub nie zapewnia wystarczająco szybkiego działania terapeutycznego.

Aktualna ulotka leku Epanutin Parenteral

Jaki jest skład Epanutin Parenteral, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną leku jest fenytoina sodowa (Phenytoinum natricum) w stężeniu 50 mg/ml. Każda fiolka zawiera 5 ml roztworu, co odpowiada 250 mg fenytoiny sodowej na fiolkę, równoważnej 230 mg fenytoiny.

Pozostałe składniki (substancje pomocnicze) to:

• Glikol propylenowy – 2,072 g na 5 ml roztworu (414,0 mg/ml)
• Etanol 96% – 400 mg na 5 ml roztworu (10% objętości)
• Sodu wodorotlenek – do regulacji pH
• Woda do wstrzykiwań

Należy zwrócić uwagę, że preparat zawiera znaczące ilości etanolu i glikolu propylenowego, co może mieć znaczenie kliniczne u niektórych grup pacjentów, szczególnie dzieci poniżej 5. roku życia, kobiet w ciąży, pacjentów z chorobami wątroby lub nerek oraz osób uzależnionych od alkoholu. Lek zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na 5 ml roztworu, co oznacza, że uznaje się go za „wolny od sodu".

Jak dawkować Epanutin Parenteral?

Co zrobić w przypadku przedawkowania Epanutin Parenteral?

Przedawkowanie fenytoiny może prowadzić do poważnych powikłań neurologicznych i krążeniowych. Objawy toksyczności występują zazwyczaj przy stężeniach w osoczu powyżej 25 µg/ml, podczas gdy zakres terapeutyczny wynosi 10-20 µg/ml. Wczesne objawy przedawkowania obejmują oczopląs, bezład ruchowy, zaburzoną koordynację, niewyraźną mowę, zawroty głowy oraz splątanie. W cięższych przypadkach może dojść do głębokiej depresji ośrodkowego układu nerwowego, śpiączki oraz zaburzeń oddechowych.

Ze strony układu krążeniowego przedawkowanie może powodować ciężkie niedociśnienie, bradykardię (zwolnienie akcji serca), zaburzenia przewodnictwa przedsionkowo-komorowego oraz w skrajnych przypadkach zatrzymanie krążenia. Zbyt szybkie podanie dożylne znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań sercowo-naczyniowych, dlatego kluczowe jest przestrzeganie zalecanej prędkości wlewu (nie więcej niż 50 mg/min u dorosłych, 1-3 mg/kg mc./min u dzieci).

Długotrwałe utrzymywanie się wysokiego stężenia fenytoiny we krwi może prowadzić do nieodwracalnego zespołu móżdżkowego i zaniku móżdżku. Objawy obejmują trwałe zaburzenia równowagi, koordynacji ruchowej oraz drżenia.

Postępowanie w przypadku przedawkowania: Nie istnieje swoiste odtrutka na fenytoinę. Leczenie jest objawowe i podtrzymujące. Należy natychmiast przerwać podawanie leku i zapewnić drożność dróg oddechowych oraz odpowiednią wentylację. Konieczne jest monitorowanie parametrów życiowych: ciśnienia tętniczego krwi, zapisu EKG, częstości oddechu oraz saturacji krwi tętniczej. W razie wystąpienia zaburzeń rytmu serca należy wdrożyć odpowiednie leczenie przeciwarytmiczne. Dostępny musi być zestaw do reanimacji. Zaleca się regularną kontrolę stężenia fenytoiny w osoczu. W przypadku nasilonych objawów może być konieczna hospitalizacja na oddziale intensywnej terapii z pełnym monitorowaniem hemodynamicznym.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Epanutin Parenteral – czy mogę spożywać alkohol?

Nie należy spożywać napojów alkoholowych podczas stosowania leku Epanutin Parenteral. Jednorazowe spożycie dużej ilości alkoholu (etanolu) może zwiększać stężenie fenytoiny we krwi, co prowadzi do nasilenia działań niepożądanych i zwiększa ryzyko toksyczności. Z kolei przewlekłe nadużywanie alkoholu może zmniejszać stężenie fenytoiny we krwi, osłabiając jej działanie przeciwdrgawkowe. Dodatkowo, sam lek zawiera w swoim składzie 400 mg alkoholu (etanolu 96%) w każdych 5 ml roztworu, co jest równoważne 10% objętości.

Należy zwrócić uwagę na produkty do żywienia dojelitowego oraz suplementy odżywcze, ponieważ mogą zmniejszać wchłanianie i skuteczność fenytoiny. Jeśli pacjent wymaga żywienia dojelitowego, lekarz może zalecić modyfikację dawkowania lub monitorowanie stężenia leku we krwi.

Kwas foliowy może osłabiać działanie fenytoiny. Z drugiej strony, długotrwałe stosowanie fenytoiny może prowadzić do niedoboru kwasu foliowego, co wymaga suplementacji pod kontrolą lekarza.

W przypadku przyjmowania jakichkolwiek innych leków, w tym preparatów ziołowych (szczególnie dziurawca zwyczajnego, który zmniejsza stężenie fenytoiny), należy bezwzględnie poinformować o tym lekarza prowadzącego. Wiele substancji może wchodzić w interakcje z fenytoiną, zmieniając jej stężenie we krwi lub skuteczność terapeutyczną.

Czy można stosować Epanutin Parenteral w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ciąża: Epanutin Parenteral może powodować poważne wady wrodzone u płodu. Kobiety przyjmujące fenytoinę w okresie ciąży są narażone na 3-krotnie wyższe ryzyko wystąpienia wad wrodzonych u dziecka w porównaniu z kobietami niestosującymi leków przeciwpadaczkowych. Zgłaszano przypadki rozszczepów wargi i podniebienia, wad serca, małogłowia, niedorozwoju umysłowego oraz zaburzeń wzrostu. Niektóre z tych zaburzeń mogą występować łącznie jako płodowy zespół hydantoinowy.

Fenytoina przenika przez barierę łożyskową. U niemowląt urodzonych przez matki stosujące fenytoinę zgłaszano przypadki zaburzeń neurorozwojowych, chociaż wyniki badań są niejednoznaczne. Nie można wykluczyć negatywnego wpływu fenytoiny na rozwój neurologiczny płodu.

Ryzyko wad wrodzonych jest większe, jeśli fenytoina jest stosowana jednocześnie z innymi lekami przeciwdrgawkowymi. Wystąpienie wad rozwojowych jest zależne od dawki, dlatego u kobiet w ciąży należy stosować najmniejszą dawkę zapewniającą kontrolę napadów padaczkowych. W okresie ciąży następuje zmniejszenie stężenia fenytoiny we krwi, a po porodzie dochodzi do jego zwiększenia – konieczne jest regularne monitorowanie stężenia leku.

Leku nie należy stosować jako leku pierwszego wyboru podczas ciąży, zwłaszcza we wczesnej ciąży, chyba że w opinii lekarza potencjalne korzyści dla matki przewyższają ryzyko dla płodu. Kobiety w wieku rozrodczym powinny stosować skuteczne metody antykoncepcji podczas leczenia (należy pamiętać, że fenytoina może zmniejszać skuteczność hormonalnych środków antykoncepcyjnych).

W celu uniknięcia powikłań krwotocznych u noworodka zaleca się profilaktyczne podanie witaminy K matce w ostatnich tygodniach ciąży oraz następnie noworodkowi po porodzie.

Karmienie piersią: Podczas terapii fenytoiną nie zaleca się karmienia piersią. Lek występuje w małych ilościach w mleku ludzkim – stężenie w mleku jest około trzykrotnie niższe niż we krwi matki. Jeśli mimo to matka kontynuuje karmienie piersią, dziecko należy obserwować pod kątem prawidłowego przyrostu masy ciała oraz nadmiernej senności.

Jakie są skutki uboczne Epanutin Parenteral?

Czy mogę łączyć Epanutin Parenteral z innymi lekami?

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)