Ostatnia aktualizacja:
| Substancja czynna | Busulfan |
| Postać farmaceutyczna | Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji |
| Podmiot odpowiedzialny | Zentiva, k.s. |
| Kod ATC | L01AB01 |
| Procedura | DCP |
| Kategorie |
Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Busulfan Zentiva?
Busulfan Zentiva jest lekiem przeciwnowotworowym z grupy czynników alkilujących, który odgrywa kluczową rolę w procedurze przeszczepienia szpiku kostnego lub komórek macierzystych układu krwiotwórczego. Substancja czynna busulfan działa poprzez uszkadzanie DNA komórek, co prowadzi do zniszczenia istniejącego szpiku kostnego pacjenta. Jest to celowe działanie, które przygotowuje organizm do przyjęcia nowego, zdrowego szpiku od dawcy.
Głównym wskazaniem do stosowania leku Busulfan Zentiva jest leczenie kondycjonujące przed zabiegiem przeszczepienia komórek krwiotwórczych. Procedura ta jest niezbędna u pacjentów z różnymi schorzeniami hematologicznymi, nowotworowymi oraz innymi poważnymi chorobami układu krwiotwórczego. Lek podawany jest w ramach protokołu przygotowawczego, którego celem jest całkowite zniszczenie chorego szpiku kostnego, aby umożliwić zagnieżdżenie się i rozwój przeszczepionych komórek macierzystych.
Busulfan Zentiva stosuje się u pacjentów w różnych grupach wiekowych – od noworodków, przez niemowlęta, dzieci i młodzież, aż po dorosłych. U pacjentów dorosłych lek podawany jest w skojarzeniu z cyklofosfamidem lub fludarabiną, natomiast u dzieci i młodzieży stosuje się go w połączeniu z cyklofosfamidem lub melfalanem. Wybór odpowiedniego schematu leczenia zależy od indywidualnej sytuacji klinicznej pacjenta, rodzaju choroby podstawowej oraz wieku.
Mechanizm działania busulfanu polega na wprowadzeniu do struktury DNA wiązań kowalencyjnych, które uniemożliwiają prawidłową replikację materiału genetycznego komórek. W efekcie komórki szpiku kostnego tracą zdolność do podziałów i obumierają. To zamierzone zniszczenie tworzy przestrzeń dla nowych, zdrowych komórek macierzystych pochodzących od dawcy. Intensywność działania busulfanu wymaga bardzo precyzyjnego dozowania i ścisłego monitorowania stanu pacjenta podczas całego procesu leczenia.
Procedura kondycjonowania z użyciem leku Busulfan Zentiva jest nieodwracalna i stanowi krytyczny etap w przygotowaniu do transplantacji. Po podaniu busulfanu pacjent staje się całkowicie zależny od otrzymania nowego szpiku, gdyż jego własny układ krwiotwórczy zostaje trwale zniszczony. Z tego powodu lek ten jest stosowany wyłącznie w wyspecjalizowanych ośrodkach transplantacyjnych, pod nadzorem doświadczonych hematologów i onkologów, którzy mogą odpowiednio monitorować i zarządzać całym procesem leczenia oraz potencjalnymi powikłaniami.
Aktualna ulotka leku Busulfan Zentiva
| Busulfan Zentiva - 6 mg/ml, Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji (Busulfanum) |
Potencjalne zamienniki - aktualnie dostępne leki z tymi samymi substancjami czynnymi
Jaki jest skład Busulfan Zentiva, jakie substancje zawiera?
Substancją czynną leku jest busulfan. Jeden mililitr koncentratu zawiera 6 mg busulfanu, co oznacza, że każda fiolka o pojemności 10 ml zawiera łącznie 60 mg substancji czynnej. Po prawidłowym rozcieńczeniu jeden mililitr gotowego roztworu do infuzji zawiera około 0,5 mg busulfanu.
Pozostałe składniki leku Busulfan Zentiva to:
- dimetyloacetamid – rozpuszczalnik organiczny ułatwiający rozpuszczenie substancji czynnej
- makrogol 400 – substancja pomocnicza o właściwościach solubilizujących
- kwas cytrynowy bezwodny – substancja regulująca pH roztworu
Lek dostarczany jest w postaci koncentratu do sporządzania roztworu do infuzji we fiolkach z bezbarwnego szkła typu I. Koncentrat jest klarowną, bezbarwną cieczą, która przed podaniem pacjentowi musi zostać rozcieńczona w odpowiednim rozpuszczalniku (0,9% roztworze chlorku sodu lub 5% roztworze glukozy). Każda fiolka przeznaczona jest wyłącznie do jednorazowego użytku.
Lista leków oraz szczegółowe informacje na temat substancji czynnej
Co zrobić w przypadku przedawkowania Busulfan Zentiva?
Ze względu na sposób podawania leku Busulfan Zentiva – wyłącznie w warunkach szpitalnych pod ścisłym nadzorem personelu medycznego – ryzyko przedawkowania jest minimalizowane dzięki precyzyjnemu obliczaniu dawki i kontrolowanemu wlewowi dożylnemu. Lek jest przygotowywany indywidualnie dla każdego pacjenta na podstawie jego masy ciała, a procedura podawania jest prowadzona przez wykwalifikowanych specjalistów w wyspecjalizowanych ośrodkach transplantacyjnych.
W przypadku podejrzenia przedawkowania busulfanu, pacjent wymaga intensywnego monitorowania hematologicznego i natychmiastowej interwencji medycznej. Głównym objawem przedawkowania byłoby pogłębione i przedłużone zmniejszenie liczby wszystkich typów komórek krwi (pancytopenia), co znacząco zwiększa ryzyko ciężkich zakażeń, krwawień oraz anemii. Nie istnieje specyficzne antidotum na busulfan, dlatego leczenie przedawkowania ma charakter objawowy i wspomagający.
W razie wystąpienia przedawkowania konieczne jest zastosowanie leczenia wspomagającego, które może obejmować przetoczenia składników krwi (koncentratów krwinek czerwonych, płytek krwi), intensywną antybiotykoterapię w przypadku zakażeń oraz izolację pacjenta w celu minimalizacji ryzyka infekcji. Wszelkie działania terapeutyczne są podejmowane i monitorowane przez zespół specjalistów z zakresu hematologii i transplantologii.
Co mogę jeść i pić podczas stosowania Busulfan Zentiva – czy mogę spożywać alkohol?
Podczas leczenia lekiem Busulfan Zentiva nie należy spożywać alkoholu. Busulfan jest metabolizowany w wątrobie, a alkohol może wpływać na czynność tego narządu oraz nasilać hepatotoksyczne działanie leku. Ponadto, zarówno busulfan jak i alkohol mogą powodować nudności i wymioty, co może pogorszyć komfort pacjenta i utrudnić prawidłowe przeprowadzenie procedury kondycjonowania.
Istotne znaczenie ma ostrożne stosowanie paracetamolu w ciągu 72 godzin przed lub jednocześnie z podaniem leku Busulfan Zentiva. Zarówno busulfan jak i paracetamol są metabolizowane w wątrobie z udziałem tego samego szlaku enzymatycznego (glutation), co może prowadzić do zwiększonego obciążenia wątroby i nasilenia jej uszkodzenia.
Dieta podczas leczenia powinna być dostosowana do stanu pacjenta i ewentualnych działań niepożądanych. Ze względu na możliwe występowanie nudności, wymiotów oraz zapalenia błony śluzowej jamy ustnej i przełyku, zaleca się spożywanie łatwo strawnych, miękkich pokarmów o neutralnym smaku. W przypadku występowania zapalenia błon śluzowych, wskazane jest unikanie pokarmów ostrych, gorących, kwaśnych oraz twardych, które mogą dodatkowo drażnić uszkodzone tkanki. Należy ściśle przestrzegać zaleceń zespołu medycznego dotyczących diety i nawodnienia.
Czy można stosować Busulfan Zentiva w okresie ciąży i karmienia piersią?
Busulfan Zentiva jest bezwzględnie przeciwwskazany w ciąży oraz u kobiet, które podejrzewają, że mogą być w ciąży. Jest to jeden z absolutnych warunków wykluczających możliwość zastosowania tego leku. Busulfan jako czynnik alkilujący ma silne właściwości uszkadzające DNA i może powodować poważne wady rozwojowe płodu, porażenia oraz zwiększać ryzyko poronień.
Kobiety w wieku rozrodczym nie mogą zajść w ciążę podczas leczenia lekiem Busulfan Zentiva oraz przez 6 miesięcy po jego zakończeniu. W tym okresie konieczne jest stosowanie skutecznych metod antykoncepcyjnych. Wymóg ten dotyczy również sytuacji, gdy leczony jest partner – jeżeli którykolwiek z partnerów otrzymuje busulfan, oboje muszą stosować odpowiednie środki zapobiegające ciąży.
Karmienie piersią musi zostać przerwane przed rozpoczęciem leczenia lekiem Busulfan Zentiva. Nie wiadomo, czy busulfan przenika do mleka kobiecego, jednak ze względu na potencjalne zagrożenie dla niemowlęcia, karmienie naturalne jest bezwzględnie przeciwwskazane.
Ważnym aspektem jest także kwestia płodności. Po leczeniu busulfanem może nie być możliwe zajście w ciążę (bezpłodność) zarówno u kobiet jak i u mężczyzn. Busulfan może wywoływać objawy menopauzy u kobiet, a u dziewczynek przed okresem dojrzewania może hamować prawidłowy proces pokwitania. Mężczyznom leczonym busulfanem zaleca się nieplanowanie ojcostwa podczas leczenia oraz do 6 miesięcy po jego zakończeniu. Pacjenci rozważający posiadanie potomstwa powinni przedyskutować tę kwestię z lekarzem przed rozpoczęciem terapii, aby rozważyć ewentualne opcje zachowania płodności.
Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)
| Busulfan Zentiva - 6 mg/ml, Koncentrat do sporządzania roztworu do infuzji (Busulfanum) |
