Atropinum Sulfuricum WZF 1% - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Atropinum sulfuricum WZF 1%?

Atropinum sulfuricum WZF 1% to lek zawierający atropiny siarczan, który należy do grupy leków o działaniu cholinolitycznym. Po zastosowaniu miejscowo do oka substancja czynna powoduje rozszerzenie źrenicy (działanie midryatyczne) oraz porażenie akomodacji oka, czyli zdolności przystosowania się oka do ostrego widzenia przedmiotów znajdujących się w różnych odległościach. Mechanizm ten polega na blokowaniu receptorów muskarynowych w mięśniach gładkich tęczówki i ciała rzęskowego, co prowadzi do ich rozluźnienia.

Lek stosuje się przede wszystkim w diagnostyce okulistycznej, szczególnie gdy zachodzi potrzeba długotrwałego rozszerzenia źrenicy. Jest to kluczowe podczas szczegółowych badań dna oka, które wymagają dokładnego wglądu w struktury tylnej części gałki ocznej, w tym siatkówki, tarczy nerwu wzrokowego czy naczyń krwionośnych. Atropina znajduje również zastosowanie przy badaniu refrakcji u małych dzieci, gdzie konieczne jest całkowite zablokowanie mechanizmu akomodacji, aby uzyskać obiektywny pomiar wady wzroku. U dzieci zdolność do nieświadomego napinania mięśnia rzęskowego jest znaczna, co mogłoby zafałszować wyniki badania bez zastosowania odpowiedniego preparatu.

Drugim głównym wskazaniem do stosowania kropli z atropiną jest leczenie stanów zapalnych segmentu przedniego oka, w szczególności zapalenia tęczówki i ciała rzęskowego (tzw. iridocyclitis lub uveitis anterior). W takich przypadkach atropina pełni ważną rolę terapeutyczną, unieruchamiając zapalnie zmienioną tęczówkę i zmniejszając ryzyko jej przylegania do przedniej powierzchni soczewki. Dzięki rozszerzeniu źrenicy i porażeniu mięśnia zwieracza źrenicy oraz mięśnia rzęskowego, lek zapobiega powstawaniu zrostów tęczówkowo-soczewkowych (synechiae posteriores), które mogą prowadzić do poważnych powikłań, w tym wtórnej jaskry czy trwałych zaburzeń widzenia.

Działanie atropiny po miejscowym podaniu do oka jest bardzo długotrwałe – rozszerzenie źrenicy może utrzymywać się nawet do 5-7 dni, a porażenie akomodacji jeszcze dłużej. Ta cecha odróżnia atropinę od innych leków mydryatycznych o krótszym czasie działania, takich jak tropikamid czy fenylefryna. Właśnie ze względu na długi czas działania atropina jest szczególnie przydatna w sytuacjach wymagających przedłużonej terapii przeciwzapalnej lub gdy potrzebne jest jednorazowe, ale długotrwałe badanie diagnostyczne.

Warto podkreślić, że Atropinum sulfuricum WZF 1% w postaci kropli do oczu jest lekiem wydawanym wyłącznie na receptę i powinien być stosowany ściśle według zaleceń lekarza. Decyzję o jego zastosowaniu podejmuje lekarz okulista po ocenie stanu klinicznego pacjenta i rozważeniu potencjalnych korzyści w relacji do możliwych działań niepożądanych. Szczególną ostrożność należy zachować u osób z predyspozycjami do jaskry z wąskim kątem przesączania, u których rozszerzenie źrenicy może wywołać ostry napad jaskry.

Aktualna ulotka leku Atropinum sulfuricum WZF 1%

Jaki jest skład Atropinum sulfuricum WZF 1%, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną leku jest atropiny siarczan (Atropini sulfas). Każdy mililitr roztworu zawiera 10 mg atropiny siarczanu, co odpowiada stężeniu 1%.

Substancje pomocnicze wchodzące w skład preparatu to:

• hydroksyetyloceluloza – pełni funkcję środka zwiększającego lepkość roztworu
• kwas borowy – działa jako substancja buforująca i konserwująca
• disodu edetynian – związek chelatujący jony metali
• benzalkoniowy chlorek w postaci roztworu – środek konserwujący (0,1 mg w 1 ml)
• kwas solny 10% – stosowany do ustalenia odpowiedniego pH roztworu
• woda oczyszczona – rozpuszczalnik

Lek ma postać sterylnego, przezroczystego roztworu o zabarwieniu bezbarwnym lub żółtym. Dostępny jest w butelkach polietylenowych o pojemności 5 ml, pakowanych w tekturowe pudełka.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Atropinum sulfuricum WZF 1%?

W przypadku wchłonięcia się do krążenia ogólnego nadmiernej ilości atropiny siarczanu mogą wystąpić objawy przedawkowania o charakterze układowym. Należą do nich:

• Zaburzenia neurologiczne: zaburzenia równowagi, zaburzenia zachowania, zawroty głowy, niepokój, pobudzenie, omamy wzrokowe i słuchowe, senność, zmęczenie, osłabienie, ciężka ataksja (niezborność ruchów), stan splątania
• Objawy sercowo-naczyniowe: przyspieszenie rytmu serca (tachykardia), kołatanie serca, zaburzenia rytmu serca (niemiarowość), przemijające spowolnienie akcji serca przechodzące w przyspieszenie
• Objawy skórne: wysypki, zaczerwienienie i suchość skóry, zapalenie skóry (egzema)
• Objawy ze strony układu pokarmowego: suchość w ustach, nasilone pragnienie, trudności z połykaniem i mową, wzdęcia (szczególnie u niemowląt), nudności, wymioty
• Inne objawy: gorączka, zmniejszenie ilości wydzieliny oskrzelowej, parcie na mocz, zatrzymanie moczu, zaparcia

W ciężkich przypadkach mogą wystąpić ciężkie reakcje uogólnione objawiające się obniżeniem ciśnienia krwi oraz pogłębiającymi się zaburzeniami oddychania, które stanowią zagrożenie życia.

W przypadku przedawkowania lub przypadkowego połknięcia leku należy natychmiast skontaktować się z lekarzem, który zastosuje odpowiednie leczenie objawowe i podtrzymujące. Może być konieczne podanie specyficznych antidotów, takich jak fizostygmina, oraz hospitalizacja w celu monitorowania funkcji życiowych.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Atropinum sulfuricum WZF 1% – czy mogę spożywać alkohol?

Atropinum sulfuricum WZF 1% jest lekiem stosowanym miejscowo do oczu, a zatem jego wchłanianie ogólnoustrojowe jest ograniczone, choć możliwe. W ulotce produktu nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących bezpośrednich interakcji z pokarmami lub alkoholem.

Niemniej jednak, ze względu na możliwość wystąpienia ogólnoustrojowych działań niepożądanych atropiny (takich jak suchość w ustach, zawroty głowy, senność, zaburzenia widzenia), zaleca się zachowanie ostrożności podczas spożywania alkoholu w okresie stosowania leku. Alkohol może nasilić niektóre objawy, szczególnie zawroty głowy, senność i zaburzenia koordynacji ruchowej.

Nie ma specjalnych ograniczeń dietetycznych związanych ze stosowaniem kropli z atropiną. W przypadku jakichkolwiek wątpliwości dotyczących interakcji leku z dietą lub używkami należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Czy można stosować Atropinum sulfuricum WZF 1% w okresie ciąży i karmienia piersią?

Ciąża: Lek może być stosowany w ciąży jedynie w przypadku, gdy w opinii lekarza korzyść dla matki przeważa nad potencjalnym zagrożeniem dla płodu. Nie przeprowadzono odpowiednich, dobrze kontrolowanych badań dotyczących bezpieczeństwa stosowania atropiny u kobiet w ciąży. Decyzję o zastosowaniu leku powinien podjąć lekarz prowadzący po dokładnej ocenie stosunku korzyści do ryzyka.

Karmienie piersią: Nie wiadomo, czy atropina po miejscowym podaniu do oka przenika do mleka kobiecego. Ze względu na potencjalne ryzyko dla niemowlęcia stosowanie leku u kobiety karmiącej piersią wymaga zachowania ostrożności. Lekarz powinien ocenić, czy korzyści z leczenia przeważają nad potencjalnym zagrożeniem dla dziecka, i w razie potrzeby rozważyć przerwanie karmienia piersią na okres stosowania leku.

Jeśli pacjentka jest w ciąży, karmi piersią, przypuszcza że może być w ciąży lub planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza lub farmaceuty przed zastosowaniem tego leku.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)