Tranxene - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Tranxene?

Tranxene to lek z grupy benzodiazepin, zawierający substancję czynną klorazepat dipotasu. Benzodiazepiny działają na ośrodkowy układ nerwowy, wpływając na receptory GABA, co prowadzi do efektu uspokajającego, przeciwlękowego i zmniejszającego napięcie mięśniowe. Preparat wykazuje również działanie nasenne i przeciwdrgawkowe, co czyni go uniwersalnym lekiem w wybranych stanach neurologicznych i psychiatrycznych.

Podstawowym wskazaniem do zastosowania Tranxene są krótkotrwałe stany lęku i niepokoju, szczególnie w ramach wspomagającego leczenia nerwicy. Lek jest przeznaczony do stosowania wyłącznie w sytuacjach, gdy objawy są nasilone, zaburzają prawidłowe funkcjonowanie lub są uciążliwe dla pacjenta. Nie jest to preparat przeznaczony do długotrwałej terapii – zalecany czas leczenia nie powinien przekraczać 8 do 12 tygodni, włączając w to okres stopniowego zmniejszania dawki.

Drugim istotnym wskazaniem jest zespół abstynencji w uzależnieniu alkoholowym. Tranxene znajduje zastosowanie w leczeniu majaczenia alkoholowego oraz stanów poprzedzających delirium tremens. W tych przypadkach lek pomaga złagodzić objawy odstawienia alkoholu, takie jak drżenia, niepokój, pobudzenie czy zaburzenia świadomości. Dzięki działaniu uspokajającemu i przeciwdrgawkowemu preparat stanowi istotny element farmakologicznego wsparcia w trakcie detoksykacji alkoholowej.

Należy podkreślić, że leczenie farmakologiczne za pomocą Tranxene jest wskazane tylko w sytuacjach uzasadnionych klinicznie. Nie powinien być stosowany jako lek pierwszego wyboru w łagodnych zaburzeniach lękowych ani jako długoterminowa terapia podtrzymująca. Decyzję o włączeniu leku podejmuje lekarz po dokładnej ocenie stanu pacjenta, biorąc pod uwagę nasilenie objawów, ich wpływ na codzienne funkcjonowanie oraz potencjalne ryzyko związane z terapią benzodiazepinami, w tym ryzyko uzależnienia.

Mechanizm działania klorazepatu polega na wzmacnianiu hamującego działania kwasu gamma-aminomasłowego (GABA) w ośrodkowym układzie nerwowym. Po podaniu doustnym klorazepat jest szybko przekształcany do aktywnego metabolitu, który działa przez kilka godzin. Dzięki temu lek zapewnia stosunkowo długotrwałe działanie przeciwlękowe przy jednorazowym podaniu dziennym, co ułatwia stosowanie się do zaleceń lekarza.

Warto zaznaczyć, że Tranxene nie jest przeznaczony do leczenia depresji ani zaburzeń psychotycznych. Benzodiazepiny mogą maskować objawy depresji i nawet nasilać skłonności samobójcze, dlatego w przypadku współistnienia depresji konieczne jest zastosowanie odpowiedniej terapii przeciwdepresyjnej. Lek nie powinien być również stosowany u pacjentów z psychozami, gdyż może pogorszyć ich przebieg.

Aktualna ulotka leku Tranxene

Jaki jest skład Tranxene, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną preparatu Tranxene jest klorazepat dipotasu (dikalii clorazepas). Lek dostępny jest w dwóch mocach: kapsułki zawierające 5 mg oraz kapsułki zawierające 10 mg substancji czynnej.

Substancje pomocnicze znajdujące się w środku kapsułki to:

• węglan potasu
• talk

Otoczka kapsułki (żelatynowa) składa się z:

• żelatyny
• dwutlenku tytanu
• erytrozyny (barwnik nadający charakterystyczne zabarwienie)

Kapsułki 5 mg są nieprzezroczyste, z jasnoróżowym wieczkiem i białym korpusem, o gładkiej, lśniącej powierzchni. Zawierają jednorodny proszek w kolorze białym lub żółtawym. Kapsułki 10 mg są również nieprzezroczyste, ale z jasnoróżowym wieczkiem i jasnoróżowym korpusem, także o gładkiej powierzchni, zawierające proszek w kolorze białym lub żółtawym.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Tranxene?

Głównym objawem ciężkiego przedawkowania Tranxene jest głęboki sen, który w zależności od zażytej dawki leku może przejść w śpiączkę. Rokowanie jest na ogół korzystne, jeżeli pacjent nie zażył jednocześnie innych leków psychotropowych i otrzyma odpowiednie leczenie.

W przypadku przedawkowania pacjent powinien być przyjęty do szpitala na oddział intensywnej terapii, gdzie będzie monitorowana czynność układu oddechowego i sercowo-naczyniowego. Jeśli od przyjęcia leku nie minęła godzina i pacjent jest przytomny, należy sprowokować wymioty. Jeśli pacjent jest nieprzytomny, lekarz wykona płukanie żołądka, pamiętając o zabezpieczeniu górnych dróg oddechowych. Gdy od przedawkowania minęła już co najmniej godzina, można podać węgiel aktywny w celu zmniejszenia wchłaniania leku z przewodu pokarmowego.

Po niewielkim przedawkowaniu mogą wystąpić objawy takie jak:

• senność
• dezorientacja
• letarg

Po cięższym przedawkowaniu mogą pojawić się:

• zaburzenia koordynacji ruchów ciała
• zmniejszone napięcie mięśniowe
• niedociśnienie
• zaburzenia oddychania
• rzadko śpiączka
• bardzo rzadko zgon

Lekarz może zastosować flumazenil – specyficzny antagonistę benzodiazepin – w celu rozpoznania i leczenia przedawkowania. W razie przedawkowania leku należy niezwłocznie wezwać lekarza lub pogotowie ratunkowe.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Tranxene – czy mogę spożywać alkohol?

Pokarm nie wpływa na wchłanianie Tranxene z przewodu pokarmowego. Lek można przyjmować zarówno w trakcie posiłku, jak i na czczo, w zależności od indywidualnych preferencji pacjenta.

Podczas leczenia klorazepatem absolutnie nie zaleca się spożywania napojów alkoholowych. Alkohol nasila działanie uspokajające benzodiazepin, co może prowadzić do nadmiernej sedacji, zaburzeń świadomości, problemów z oddychaniem, a nawet utraty przytomności. Jednoczesne spożywanie alkoholu i zażywanie leków zawierających alkohol jest przeciwwskazane ze względów bezpieczeństwa.

Należy również zachować ostrożność podczas jednoczesnego spożywania napojów i pokarmów zawierających kofeinę, ponieważ kofeina może w pewnym stopniu osłabiać uspokajające działanie leku, choć nie stanowi to bezwzględnego przeciwwskazania.

Czy można stosować Tranxene w okresie ciąży i karmienia piersią?

Dane dotyczące stosowania klorazepatu u kobiet w ciąży są ograniczone. Dlatego nie zaleca się stosowania Tranxene w czasie ciąży ani u kobiet w wieku rozrodczym niestosujących antykoncepcji.

Jeśli pacjentka jest w ciąży, przypuszcza, że może być w ciąży lub gdy planuje mieć dziecko, powinna poradzić się lekarza, aby ponownie ocenić potrzebę leczenia. Lekarz rozważy stosunek potencjalnych korzyści do ryzyka dla matki i dziecka.

Jeśli pacjentka przyjmuje klorazepat w dużych dawkach podczas ostatnich trzech miesięcy ciąży lub podczas porodu, u dziecka mogą wystąpić następujące objawy:

• senność (sedacja)
• problemy z oddychaniem (depresja oddechowa)
• osłabienie mięśni (hipotonia)
• spadek temperatury ciała (hipotermia)
• trudności z karmieniem (problemy z ssaniem powodujące słaby przyrost masy ciała)

Jeśli pacjentka regularnie przyjmuje pod koniec ciąży klorazepat, u dziecka może wystąpić zespół odstawienia. W takim przypadku w okresie poporodowym noworodek powinien być uważnie monitorowany przez personel medyczny.

Nie należy stosować Tranxene podczas karmienia dziecka piersią, ponieważ substancja czynna może przenikać do mleka matki i wywoływać działania niepożądane u niemowlęcia.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)