Lokelma

Lokelma to lek zawierający sodu cyrkonu cyklokrzemian, stosowany w leczeniu hiperkaliemii u dorosłych, czyli stanu podwyższonego stężenia potasu we krwi. Lek wiąże potas podczas przechodzenia przez żołądek i jelita, a następnie jest wydalany z organizmu z kałem, co pomaga zmniejszyć zawartość potasu i utrzymać jego poziom na prawidłowym poziomie.

Sodu cyrkonu cyklokrzemian to nowoczesna substancja czynna stosowana w leczeniu hiperkaliemii, czyli wysokiego poziomu potasu we krwi. Jest to niewchłanialny, niepolimerowy nieorganiczny proszek o jednorodnej strukturze mikroporowatej, który działa w przewodzie pokarmowym, nie wchłaniając się do organizmu.

Substancja ta ma wyjątkową zdolność do selektywnego wychwytywania jonów potasu, uwalniając w zamian kationy wodorowe i sodowe. Działa w całym przewodzie pokarmowym, zmniejszając stężenie wolnego potasu w jego świetle, co prowadzi do zmniejszenia stężenia potasu we krwi.

Jak działa sodu cyrkonu cyklokrzemian

Działanie tej substancji polega na selektywnym wiązaniu potasu w przewodzie pokarmowym. Jest ona wysoce selektywna wobec jonów potasowych, nawet w obecności innych kationów, takich jak jony wapniowe i magnezowe. Sodu cyrkonu cyklokrzemian:

  • Wiąże potas w całym przewodzie pokarmowym
  • Zmniejsza stężenie wolnego potasu w jego świetle
  • Prowadzi do zmniejszenia stężenia potasu we krwi
  • Zwiększa wydalanie potasu z kałem
  • Znosi hiperkaliemię

Substancja zaczyna obniżać stężenie potasu we krwi już po 1 godzinie od przyjęcia, a normokaliemia (prawidłowy poziom potasu) zostaje zwykle osiągnięta w ciągu 24 do 48 godzin. Warto zauważyć, że sodu cyrkonu cyklokrzemian nie wpływa na stężenie wapnia czy magnezu we krwi ani na wydalanie sodu z moczem.

Dodatkowo, substancja ta wykazuje zdolność wiązania jonów amonowych, co prowadzi do usuwania jonu amonowego z organizmu i zwiększenia stężenia wodorowęglanów we krwi, co może mieć dodatkowe korzyści terapeutyczne.

Wskazania do stosowania

Sodu cyrkonu cyklokrzemian jest wskazany do stosowania w leczeniu hiperkaliemii u dorosłych pacjentów. Hiperkaliemia to stan, w którym poziom potasu we krwi jest zbyt wysoki, co może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych, w tym zaburzeń rytmu serca.

Substancja jest szczególnie przydatna u pacjentów z:

  • Przewlekłą chorobą nerek
  • Niewydolnością serca
  • Cukrzycą
  • Przyjmujących leki wpływające na układ renina-angiotensyna-aldosteron (RAAS)
  • Poddawanych długotrwałej hemodializie

Jak stosować sodu cyrkonu cyklokrzemian

Leczenie sodu cyrkonem cyklokrzemianem można podzielić na dwie fazy:

Faza korygująca (początkowa)

  • Zalecana dawka początkowa wynosi 10 g, podawane trzy razy na dobę doustnie
  • Normokaliemia jest zwykle osiągana w czasie od 24 do 48 godzin
  • Jeśli hiperkaliemia utrzymuje się po 48 godzinach, leczenie można kontynuować przez dodatkowe 24 godziny

Faza podtrzymująca

  • Po osiągnięciu normokaliemii należy ustalić najmniejszą skuteczną dawkę
  • Zaleca się stosowanie dawki początkowej 5 g raz na dobę
  • Dawkę można stopniowo zwiększać do 10 g raz na dobę lub zmniejszyć do 5 g co drugi dzień, w zależności od potrzeb
  • W leczeniu podtrzymującym nie należy stosować dawki większej niż 10 g raz na dobę

Podczas leczenia należy regularnie kontrolować poziom potasu we krwi.

Sposób przyjmowania

Sodu cyrkonu cyklokrzemian przyjmuje się doustnie w formie zawiesiny wodnej:

  1. Całą zawartość saszetki należy wsypać do szklanki z około 45 ml wody
  2. Dobrze wymieszać
  3. Wypić płyn, gdy jest jeszcze mętny (proszek nie rozpuszcza się całkowicie)
  4. Jeśli proszek opadnie, płyn należy ponownie zamieszać i wypić
  5. Można opłukać szklankę dodatkową ilością wody, aby przyjąć całą dawkę

Zawiesinę można przyjmować z posiłkiem lub bez.

Szczególne grupy pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek

  • U pacjentów z niewydolnością nerek, którzy nie są poddawani długotrwałej hemodializie, nie są wymagane zmiany dawkowania
  • U pacjentów poddawanych dializie substancję należy podawać wyłącznie w dniach bez dializy
  • U pacjentów dializowanych zalecana dawka początkowa to 5 g raz na dobę

Pacjenci z niewydolnością wątroby

  • Nie są wymagane zmiany dawkowania

Pacjenci w podeszłym wieku

  • Nie są zalecane specjalne wytyczne dotyczące dawkowania

Dzieci i młodzież

  • Bezpieczeństwo i skuteczność stosowania u dzieci i młodzieży (poniżej 18 lat) nie zostały ustalone

Działania niepożądane

Najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi podczas stosowania sodu cyrkonu cyklokrzemianu są:

  • Hipokaliemia (zbyt niski poziom potasu) – występuje u około 4,1% pacjentów
  • Obrzęki – występują u około 5,7% pacjentów

Inne działania niepożądane mogą obejmować:

  • Zaburzenia żołądkowo-jelitowe: zaparcia, nudności, biegunka, bóle brzucha, wzdęcia, wymioty
  • Reakcje nadwrażliwości: wysypka, świąd

Większość tych działań niepożądanych ma nasilenie łagodne do umiarkowanego i zwykle ustępuje podczas kontynuacji leczenia lub po dostosowaniu dawki.

Przeciwwskazania i środki ostrożności

Jedynym przeciwwskazaniem do stosowania sodu cyrkonu cyklokrzemianu jest nadwrażliwość na substancję czynną.

Należy zachować szczególną ostrożność w przypadku:

  • Monitorowania poziomu potasu we krwi, szczególnie przy zmianie innych leków wpływających na stężenie potasu
  • Możliwości wystąpienia hipokaliemii (zbyt niskiego poziomu potasu)
  • Wydłużenia odstępu QT w EKG podczas wyrównywania hiperkaliemii
  • Badań obrazowych – substancja może być nieprzezroczysta dla promieniowania rentgenowskiego
  • Ryzyka perforacji jelita – choć nie jest ono dobrze poznane, należy zwracać uwagę na objawy przedmiotowe i podmiotowe związane z perforacją jelita

Interakcje z innymi lekami

Ponieważ sodu cyrkonu cyklokrzemian nie jest wchłaniany ani metabolizowany w organizmie, ma ograniczony wpływ na inne leki. Może jednak:

  • Przejściowo zwiększać pH treści żołądkowej poprzez wiązanie jonów wodorowych
  • Wpływać na rozpuszczalność i wchłanianie leków, których biodostępność zależy od pH

Niektóre leki, takie jak leki przeciwgrzybicze z grupy azoli, leki przeciwko wirusowi HIV, inhibitory kinazy tyrozynowej oraz takrolimus, powinny być przyjmowane co najmniej 2 godziny przed lub 2 godziny po przyjęciu sodu cyrkonu cyklokrzemianu.

Zawartość sodu

Preparat zawiera znaczną ilość sodu – około 400 mg na dawkę 5 g, co odpowiada 20% maksymalnej dziennej podaży 2 g sodu zalecanej przez WHO dla dorosłych. Jest to istotne dla osób stosujących dietę o małej zawartości soli.

Podsumowanie

Sodu cyrkonu cyklokrzemian to skuteczna substancja w leczeniu hiperkaliemii, działająca poprzez selektywne wiązanie potasu w przewodzie pokarmowym. Szybko obniża poziom potasu we krwi i utrzymuje go w normie, co jest szczególnie ważne dla pacjentów z przewlekłymi chorobami nerek, niewydolnością serca czy cukrzycą. Substancja ma niewiele działań niepożądanych i może być stosowana długoterminowo pod odpowiednią kontrolą medyczną.