Iodopol - ulotka, wskazania, zamienniki

Jakie są wskazania? Na co stosowany jest Iodopol?

Iodopol to radiofarmaceutyk zawierający jodek sodu oznaczony izotopem jodu-131, który znajduje zastosowanie w leczeniu schorzeń tarczycy. Substancja czynna charakteryzuje się zdolnością do selektywnego gromadzenia się w tkance tarczycowej, co umożliwia precyzyjne oddziaływanie promieniowania beta na komórki gruczołu tarczowego. Mechanizm działania opiera się na naturalnej właściwości tarczycy do wychwytywania i magazynowania jodu, który jest niezbędny do syntezy hormonów tarczycowych.

Lek jest stosowany u osób dorosłych, dzieci i młodzieży w leczeniu guzów tarczycy, zarówno łagodnych, jak i złośliwych. W przypadku nowotworów tarczycy Iodopol wykorzystuje się do zniszczenia pozostałej tkanki tarczycowej po chirurgicznym usunięciu gruczołu (ablacja pooperacyjna) oraz w terapii przerzutów odległych. Promieniowanie emitowane przez jod-131 niszczy komórki nowotworowe, które zachowały zdolność do wychwytywania jodu, co stanowi podstawę skutecznej radioterapii metabolicznej.

Drugim głównym wskazaniem jest nadczynność tarczycy, zarówno w przebiegu choroby Gravesa-Basedowa, jak i wola guzkowego toksycznego. Terapia radiojodem prowadzi do stopniowego zmniejszenia nadmiernej produkcji hormonów tarczycowych poprzez selektywne uszkodzenie nadczynnych obszarów gruczołu. Jest to metoda szczególnie wartościowa u pacjentów, u których leczenie farmakologiczne okazało się nieskuteczne lub nie jest możliwe z powodu nietolerancji leków przeciwtarczycowych.

Iodopol znajduje również zastosowanie w leczeniu dużego wola tarczycy w sytuacjach, gdy nie ma innych alternatywnych metod terapeutycznych. Wole charakteryzujące się znacznym powiększeniem gruczołu, powodujące objawy uciskowe lub stanowiące problem kosmetyczny, może być skutecznie zmniejszone poprzez terapię radiojodem. Leczenie prowadzi do stopniowej redukcji objętości tarczycy, co poprawia komfort pacjenta i eliminuje dolegliwości związane z mechanicznym uciskiem struktur szyi.

Procedura leczenia wymaga starannego przygotowania pacjenta, w tym stosowania diety ubogiej w jod oraz odstawienia niektórych leków, które mogłyby interferować z wychwytem radiojodu przez tarczycę. Lekarz specjalista medycyny nuklearnej ustala indywidualnie dla każdego pacjenta optymalną aktywność (dawkę) leku, która będzie minimalna, ale jednocześnie wystarczająca do osiągnięcia zamierzonego efektu terapeutycznego. Po podaniu leku pacjent musi przestrzegać specjalnych zasad ostrożności w celu minimalizacji narażenia na promieniowanie osób z otoczenia.

Aktualna ulotka leku Iodopol

Jaki jest skład Iodopol, jakie substancje zawiera?

Substancją czynną leku jest jodek sodu (¹³¹I). Jedna kapsułka zawiera od 37 MBq do 7400 MBq jodku sodu oznaczonego jodem radioaktywnym o masie atomowej 131. MBq (megabekerel) to jednostka używana do pomiaru radioaktywności dawki leku.

Pozostałe składniki preparatu to:

• sodu węglan
• sodu wodorowęglan
• sodu wodorotlenek
• disodu fosforan dwuwodny
• sodu tiosiarczan

Skład żelatynowej osłonki kapsułki obejmuje:

• żółcień chinolinową (E 104)
• erytrozynę (E 127)
• tytanu dwutlenek (E 171)
• żelatynę

Należy zwrócić uwagę, że każda kapsułka zawiera do 97 mg sodu, co odpowiada 4,85% maksymalnej zalecanej dobowej dawki sodu w diecie u osób dorosłych. Jest to istotna informacja dla pacjentów stosujących dietę niskosodową. Barwnik żółcień chinolinowa (E 104) może powodować reakcje alergiczne, a także może wywierać niekorzystny wpływ na aktywność i koncentrację u dzieci.

Co zrobić w przypadku przedawkowania Iodopol?

Przedawkowanie jest mało prawdopodobne, ponieważ pacjent otrzymuje tylko jedną dawkę leku Iodopol, ściśle kontrolowaną przez lekarza specjalistę medycyny nuklearnej. Preparat jest podawany wyłącznie w specjalistycznych ośrodkach medycyny nuklearnej przez odpowiednio przeszkolony personel, który przestrzega rygorystycznych procedur bezpieczeństwa.

Jednakże w teoretycznej sytuacji przedawkowania, lekarz zastosuje odpowiedni sposób leczenia objawowego i wspomagającego. Postępowanie może obejmować zwiększenie nawodnienia pacjenta w celu przyspieszenia wydalania radioaktywnego jodu z organizmu, a także podanie środków przeczyszczających dla ograniczenia absorpcji substancji z przewodu pokarmowego. W przypadku jakichkolwiek niepokojących objawów po zastosowaniu leku należy natychmiast skontaktować się z lekarzem specjalistą medycyny nuklearnej prowadzącym leczenie.

Co mogę jeść i pić podczas stosowania Iodopol – czy mogę spożywać alkohol?

Przed rozpoczęciem leczenia lekiem Iodopol lekarz zaleci dietę o niskiej zawartości jodu. Należy unikać pokarmów bogatych w jod, takich jak skorupiaki, ryby morskie, wodorosty, produkty mleczne w dużych ilościach, sól jodowaną oraz niektóre barwniki spożywcze. Dieta ubogojodowa powinna być stosowana przez okres określony przez lekarza przed podaniem leku, zwykle od kilku dni do kilku tygodni.

W dniu podania leku pacjent nie powinien jeść. Kapsułkę należy przyjmować na pusty żołądek. Po zastosowaniu preparatu zaleca się picie dużych ilości płynów i częste oddawanie moczu, aby przyspieszyć usuwanie radiojodu z organizmu. Można również pić napoje lub jeść słodycze zawierające kwas cytrynowy, takie jak sok pomarańczowy, cytrynowy lub limonkowy, aby zwiększyć wydzielanie śliny i powstrzymać jej gromadzenie w gruczołach ślinowych.

W ulotce nie zawarto szczegółowych informacji dotyczących interakcji z alkoholem. Ze względu na specyfikę leczenia radiojodem oraz konieczność zachowania optymalnych warunków do wychwytu substancji przez tarczycę, zaleca się unikanie alkoholu w okresie okołoterapeutycznym. Decyzję o możliwości spożywania alkoholu należy skonsultować z lekarzem specjalistą medycyny nuklearnej prowadzącym leczenie.

Czy można stosować Iodopol w okresie ciąży i karmienia piersią?

Tego leku nie wolno stosować u kobiet w ciąży. Jest to bezwzględne przeciwwskazanie do leczenia. Przed przyjęciem leku Iodopol pacjentka musi koniecznie poinformować lekarza, jeśli istnieje możliwość, że jest w ciąży, jeśli nie wystąpiła u niej miesiączka w przewidywanym terminie, gdy przypuszcza, że może być w ciąży lub jeśli planuje zajść w ciążę. Przed zastosowaniem tego leku należy wykluczyć ciążę.

Antykoncepcja: Kobiety nie powinny zachodzić w ciążę co najmniej przez 6 miesięcy od podania leku Iodopol. Zaleca się stosowanie przez kobiety skutecznej antykoncepcji przez okres 6 miesięcy po leczeniu. Jako środek ostrożności, mężczyźni nie powinni spłodzić dziecka przez okres 6 miesięcy od podania Iodopolu, aby umożliwić zastąpienie napromieniowanych plemników przez plemniki nienapromieniowane.

Karmienie piersią: Należy powiedzieć lekarzowi, jeśli pacjentka karmi piersią, ponieważ przed rozpoczęciem leczenia należy przerwać karmienie piersią. Po podaniu leku Iodopol nie należy wznawiać karmienia piersią. Jest to związane z wydzielaniem radiojodu do mleka matki i potencjalnym ryzykiem dla niemowlęcia.

Płodność: Leczenie lekiem Iodopol może przejściowo zmniejszyć płodność u mężczyzn i kobiet. U mężczyzn duże dawki jodku sodu (¹³¹I) mogą przejściowo wpływać na wytwarzanie plemników. Jeśli mężczyzna chce w przyszłości zostać ojcem, powinien porozmawiać z lekarzem prowadzącym o możliwości przechowania nasienia w banku nasienia przed rozpoczęciem terapii.

Aktualna charakterystyka produktu leczniczego (ChPL)